រាជធានីភ្នំពេញ ៖ ឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្ត្រី អៀង មូលី ក្នុងឋានៈជាអតីតអគ្គលេខាធិការ នៃរណសិរ្សជាតិរំដោះប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ រ.ជ.រ.ប.ខ និងជាអតីតសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាជាតិជាន់ខ្ពស់កម្ពុជា (អេស…
រាជធានីភ្នំពេញ ៖ ឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្ត្រី អៀង មូលី ក្នុងឋានៈជាអតីតអគ្គលេខាធិការ នៃរណសិរ្សជាតិរំដោះប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ រ.ជ.រ.ប.ខ និងជាអតីតសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាជាតិជាន់ខ្ពស់កម្ពុជា (អេស អិន ស៊ី) ទាក់ទងនឹងអតីតជំរំភៀសខ្លួនខ្មែរ។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសរបស់ឯកឧត្តម ត្រូវបានទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌កម្ពុជា (AKP) ចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី២៥ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ ។
ឯកឧត្តម បានលើកឡើងថា នៅឆ្នាំ១៩៨២ ខ្ញុំបានចាកចេញពីប្រទេសបារាំងមកចូលរួមជាមួយរណសីរ្សជាតិរំដោះប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ (រ.ជ.រ.ប.ខ.) ដែលបោះជំរំនៅលើទឹកដីខ្មែរជាប់ព្រំដែនប្រទេសថៃ មានជំរំនងចាន់ (នៅក្បែរភូមិថៃឈ្មោះបានណងចាន់) ជំរំរិទ្ធិសែន (នៅក្បែរភូមិថៃឈ្មោះបានណងសាម៉េត) ជំរំអំពិល (នៅក្បែរភូ មិថៃឈ្មោះបានសាង៉ែ) នៅជាប់ជំរំអំពិល មានជំរំមួយទៀតឈ្មោះជំរំសម្លរឆ្ងាញ់នៅលើទឹកដីខ្មែរ និងនៅខេត្តឆ្ងាយៗព៏នោះ មានជំរំអូបុក ជំរំណាំយឺន និងជំរំសុខសាន្ត ។
មកពីប្រទេសបារាំងភ្លាម ខ្ញុំបានមកស្នាក់មួយយប់នៅជំរំនងចាន់ ដែលនៅពេលនោះមានលោក ជា រិទ្ធីឈុត ជាប្រធាន លោក ស៊ូ គឹមស៊ុន ជាអនុប្រធាន និង លោក ជុំ ឈាង ជាប្រធានរដ្ឋបាល មុនពេលគាត់ចេញទៅធ្វើជាប្រធានជំរំដងរែក ដែលត្រូវបំបែកចេញពីជំរំនងចាន់។ ជំរំទាំងអស់សុទ្ធតែតាំងនៅលើទឹកដីខ្មែរ ។ នៅទសវត្សរ៍១៩៨០ ជំរំទាំងអស់ត្រូវទទួលរងការវាយប្រហារពីសំណាក់កងទ័ពសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតកម្ពុជា ដោយមានជំនួយពីកងទ័ពវៀតណាមផង ។
ឯកឧត្តម ថា នៅពេលវាយប្រហារនេះ គ្មានកងទ័ព ឬ កងកម្លាំងថៃណាមួយ ចេញមកប្រយុទ្ធការពារជំរំទាំងអស់នោះទេ ព្រោះជជំរំខ្មែរស្ថិតនៅលើទឹកដីខ្មែរ។ ដូច្នេះ ថៃមិនអាចអះអាងថាជំរំទាំងអស់នោះស្ថិតនៅលើទឹកដីថៃ ដូចរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសថៃនិយាយប្រាប់កាសែតអន្តរជាតិនោះទេ ។
ឆ្នាំ១៩៨៤- ១៩៨៥ ជំរំទាំងអស់នោះត្រូវបានបោសសំអាត រីឯប្រជាពលរដ្ឋដែលជាជនភៀសខ្លួន ក៏ត្រូវបានអនុញ្ញាតឲ្យទៅរស់នៅក្នុងជំរំលើទឹកដីថៃ ដូចជាជំរំសាយធូ សម្រាប់ភាគី រ.ជ.រ.ប.ខ ជំរំសាយប៊ី សម្រាប់ភាគីសម្ដេចព្រះ នរោត្តម សីហនុ និង ជំរំឯទៀតសម្រាប់ភាគីខ្មែរក្រហម ។
ក៏ប៉ុន្តែចាប់តាំងពីពេលដែលកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីសបានចូលជាធរមាន ជនភៀសខ្លួនខ្មែរទាំងអស់នោះ ត្រូវបានធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍អស់គ្មានសល់ម្នាក់ឡើយ។ ដូច្នេះការអះអាងរបស់ភាគីថៃថាជនភៀសខ្លួនខ្មែរខ្លះ បន្តរស់នៅលើទឹកដីថៃរាប់សិបឆ្នាំមកហើយ ជាពាក្យភូតភរកុហកទាំងស្រុង។
ទាក់ទងនឹងតំបន់បឹងត្រកួន រហូតមកដល់ចុងទសវត្សរ៍១៩៨០ តំបន់នេះគ្មានមនុស្សស្នាក់នៅទេ។ ប្រហែលនៅក្នុងរង្វង់ឆ្នាំ១៩៨៩ លោកឧត្តមសេនីយ៍ ដៀន ដែល បានដឹកនាំកងកម្លាំងសាងសង់ផ្ទះសម្បែង កើតបានជាភូមិស្ថានមុនគេ។ បន្ទាប់មកក៏រៀបចំជាបន្ទាយ មានឈ្មោះថាបន្ទាយអំពិល នៅលើទឹកដីខ្មែរសុទ្ធសាធ ។
នៅសម័យអ៊ុនតាក់ ភាគីលោកឧត្តមសេនីយ៍ សក់ ស៊ុតសាខន, ដៀន ដែល គ្រប់គ្រងតំបន់បន្ទាយអំពិល-បឹងត្រកួន ឯភាគីលោកតា (សម្តេចបវរសេដ្ឋា) សឺន សាន គ្រប់គ្រងតំបន់ថ្មពួក-បន្ទាយឆ្មារ។ ក្រុមអ៊ុនតាក់ដឹងឮរឿងនេះយ៉ាងច្បាស់ ឯសម្ដេចព្រះ នរោត្តម សីហនុ ប្រធាន អេស អិន ស៊ី (SNC) នាសម័យនោះ បានយាងទៅបំពេញព្រះទស្សនកិច្ចនៅតំបន់ទាំងពីរគឺ ថ្មពួក-បន្ទាយឆ្មារ និងនៅបឹងត្រកួន-បន្ទាយអំពិល ផងដែរ ។ នៅពេលនោះ មន្ត្រីថៃទទួលស្គាល់ថាជាទឹកដីខ្មែរពិតប្រាកដ គ្មានការជំទាស់តវ៉ាអ្វីឡើយ។
ការបន្តកាន់កាប់ទឹកដីខ្មែរដោយកងទ័ពថៃ ជាការរំលោភបំពានអធិបតេយ្យភាពរបស់កម្ពុជាយ៉ាងជាក់ច្បាស់ និងបញ្ជាក់ថាមេដឹកនាំថៃបង្កសង្គ្រាមជាមួយកម្ពុជា ដើម្បីទន្ទ្រានយកទឹកដីកម្ពុជាតែប៉ុណ្ណោះ មិនមែនដោយសារដើម្បីប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងអំពើឆបោកអនឡាញ ឬក្រោមរូបភាពប្រយុទ្ធប្រឆាំងការដាក់មីនថ្មើរជើងនោះឡើយ។ ម្យ៉ាងទៀត សង្គ្រាមឈ្លានពានកម្ពុជា ក៏ជាផលប្រយោជន៍ដែលគណបក្សនយោបាយថៃទាញយក តាមស្មារតីជាតិនិយមជ្រុល សម្រាប់យុទ្ធនាការប្រកួតប្រជែងតំណែងនាយករដ្ឋមន្ត្រីក្នុងការបោះឆ្នោតថ្មីៗនេះ។
បើភាគីថៃ ចង់រកដំណោះស្រាយទ្វេភាគី ដោយសន្តិវិធី ពិតប្រាកដមែន ថៃត្រូវតែអនុញ្ញាតឲ្យក្រុមការងារវាស់វែងចំរុះនៃប្រទេសទាំងពីរ (Joint Survey Team) ធ្វើការវាស់វែងជាបន្ទាន់ មិនចាំបាច់រង់ចាំឱ្យមានការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលថ្មីនោះឡើយ ។ ព្រោះនៅពេលភាគីថៃប្រាប់ភាគីខ្មែរឲ្យរង់ចាំការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលថៃថ្មី ទាហានថៃគិតតែពីបំពានលើបទឈប់បាញ់ និង បន្តសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ដាក់កុងទើន័រ រាយលួសបន្លា ព័ទ្ធយកទឹកដីខ្មែរ ឥតរង់ចាំរដ្ឋាភិបាលថ្មីនះទេ ។
ឯកឧត្តមបានបញ្ជាក់ថា៖”ខ្ញុំសូមប្រកាសគាំទ្រទាំងស្រុងនូវវិធានការដោះស្រាយទំនាស់របស់សម្ដេចធិបតីនាយករដ្ឋមន្ត្រី ដែលបានលើកឡើងក្នុងបទសម្តាសន៍ជាមួយ Reuters និង Fox news នៅសហរដ្ឋអាមេរិក” ៕
ចែករំលែកព័តមាននេះ