ការ​ថត​ឆ្លុះ ឬ​វះកាត់​សន្លាក់ឆ្អឹង​ស្មា


ការ​ថត​ឆ្លុះ​មើល​សន្លាក់ឆ្អឹង​ស្មា (shoulder arthroscopy) គឺជា​ការ​វះកាត់​មួយ​ប្រភេទ ដែល​ប្រើប្រាស់​នូវ​ម៉ាស៊ីន​ថត​ដ៏​តូច (tiny camera) ម្យ៉ាង​ដែល​គេ​ឲ្យ​ឈ្មោះ​ថា arthroscope ដើម្បី​ត្រួតពិនិត្យ ឬ​ជួសជុល​ជាលិកា (tissues) ដែល​នៅ​ខាងក្នុង ឬ​ជុំវិញ​សន្លាក់​ស្មា (shoulder joint) ។ ម៉ាស៊ីន​ថត​ឆ្លុះ​សន្លាក់ ឬ​ឧបករណ៍​ថត​ឆ្លុះ​សន្លាក់ (arthroscope) នេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​ដាក់​បញ្ចូល​តាម​រយៈ​ការ​វះ​បើក​តូច​មួយ (small incision ឬ​cut) នៅ​តាម​លើ​ស្បែក​របស់​អ្នក ។

សាច់ដុំ​ស្មា គឺជា​ចង្កោម​នៃ​សាច់ដុំ (muscles) និង​សរសៃពួរ (tendons) ដែល​ដណ្តប់​នៅ​លើ​សន្លាក់​ស្មា (shoulder joint) របស់​អ្នក​។ សាច់ដុំ និង​សរសៃពួរ​ទាំងនេះ​ជួយ​អ្នក​ក្នុង​ការ​បង្វិល ឬ​ធ្វើ​ចលនា​ស្មា​ទៅ​តាម​ទិស​ដៅ​ផ្សេង​ៗ​គ្នា​។ សរសៃពួរ​នៅ​តាម​សាច់ដុំ​ស្មា​អាច​ដាច់​ហែក នៅ​ពេល​ដែល​វា​ត្រូវ​បាន​ប្រើប្រាស់​ហួស​កម្រិត ឬ​ទទួល​រង​ការ​របួស​អ្វីមួយ ។

មុន​នឹង​ធ្វើការ​វះកាត់ ៖
– អ្នកជំងឺ​ភាគច្រើន​ទទួល​ការ​ចាក់​ថ្នាំ​សណ្តំ​ទូទៅ ឬ​ហៅ​ថា​ថ្នាំ​សន្លប់ (general anesthesia)​។ នេះ​មាន​ន័យ​ថា អ្នក​នឹង​មិនដឹង​ខ្លួន (unconscious) ហើយ​ក៏​គ្មាន​ការ​ឈឺចាប់​អ្វី​ដែរ ។

– ប៉ុន្តែ​,​សំរាប់​អ្នកជំងឺ​មួយទៀត ត្រឹមតែ​ការ​សណ្តំ​នៅ​តាម​តំបន់ (regional anesthesia) គឺ​វា​គ្រប់គ្រាន់​ណាស់​ទៅ​ហើយ ។ តំបន់​ដៃ ព្រមទាំង​ស្មា​របស់​អ្នក​នឹង​ស្ពឹក​, ដូច្នេះ​អ្នក​នឹង​គ្មាន​ការ​ឈឺចាប់​អ្វី​នៅ​តំបន់​នោះ​ឡើយ ។ ក្នុង​ករណី​ដែល​អ្នក​ទទួល​ការ​សណ្តំ​នៅ​តាម​តំបន់ (regional anesthesia), គ្រូពេទ្យ​ក៏​អាច​នឹង​ផ្តល់​ថ្នាំ​ដទៃ​ទៀត ដើម្បី​ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នក​ងងុយគេង​ក្នុងអំឡុងពេល​វះកាត់ ។

ដំបូង​,​គ្រូពេទ្យ​វះកាត់ (surgeon) នឹង​ពិនិត្យ​ស្មា​របស់​អ្នក​ដោយ​ម៉ាស៊ីន​ឆ្លុះ​សន្លាក់ ៖

1.​ដាក់​ម៉ាស៊ីន​ឧបករណ៍​ឆ្លុះ​សន្លាក់ (arthroscope) ទៅ​ក្នុង​ស្មា​របស់​អ្នកតា​មរយៈ​ការ​ចោះ​ជា​ប្រហោង​តូច​មួយ ។ គេ​ត​ភ្ជាប់ arthroscope ទៅ​នឹង​ម៉ាស៊ីន​វី​ដេ​អូ​បង្ហាញ​រូបភាព (video monitor) នៅ​ក្នុង​បន្ទប់វះកាត់ ។

2.​គេ​នឹង​អាច​ពិនិត្យ​មើល​រាល់​ជាលិកា (tissues) នៃ​សន្លាក់​ស្មា​របស់​អ្នក ព្រមទាំង​តំបន់​នៅ​លើ​សន្លាក់ ដែល​មាន​ដូច​ជា ៖ ឆ្អឹងខ្ចី (cartilage), ឆ្អឹង (bones), សរសៃពួរ (tendons), និង សរសៃ​ចង (ligaments) ។

3.​ចាប់ផ្តើម​ជួសជុល​នូវ​ជាលិកា​ដែល​ខូចខាត​។ ដើម្បី​ធ្វើ​វា​បាន​,​គ្រូពេទ្យ​វះកាត់​របស់​អ្នក​នឹង​បន្ត​ចោះ​ប្រហោង តូច​ៗ​ពី​១​ទៅ​៣​បន្ថែម​ទៀត នៅ​លើ​ស្បែក​របស់​អ្នក ដើម្បី​ស៊ក​ឧ​បរ​ណ៍​ដែល​ចាំបាច់​ដទៃ​ទៀត​ចូល​តាម​ប្រហោង​ទាំងនេះ​។ ការ​ដាច់​រហែក​សាច់ដុំ​,​សរសៃ​ពួរ ឬ​ឆ្អឹងខ្ចី​នឹង​ត្រូវ​បាន​ជួសជុល​។ ជាលិកា​ដែល​ខូចខាត​នឹង​ត្រូវ​បាន​យក​ចេញ​ដោយ​សុវត្ថិភាព ។

គ្រូពេទ្យ​វះកាត់​របស់​អ្នក​អាច​នឹង​ធ្វើ​ដំណើរការ​មួយ ឬ​ច្រើន​ព្រម​គ្នា​អំឡុង​ពេល​វះកាត់​អ្នក ៖

– ជួសជុល​សាច់់ដុំ​ស្មា​៖ ផ្នែក​ខាង​ចុង​នៃ​សាច់ដុំ​ត្រូវ​បាន​យក​មក​ជិត​គ្នា ។ សរសៃពួរ​ត្រូវ​បាន​ត​ភ្ជាប់​ទៅ​នឹង​ឆ្អឹង​តាម​រយៈ​ការ​ដេរ (sutures) ។

-​ការ​វះកាត់​ទៅ​លើ​ប្រជុំ​សញ្ញា Impingement syndrome: ជាលិកា​ដែល​ខូចខាត​នឹង​ត្រូវ​យក​ចេញពី​តំបន់​ខាងលើ​សន្លាក់​ស្មា ។ គ្រូពេទ្យ​នឹង​កាត់​សរសៃពួរ​ដែល​ហៅ​ថា​coracoalcromial ligament ។

-​ការ​វះកាត់​ស្មា​៖​បើសិនជា​មានការ​រហែក​ណាមួយ​នោះ គ្រូពេទ្យ​នឹង​ធ្វើការ​ជួសជុល​។
ហេតុ​អ្វី​បានជា​គេ​ចាំបាច់​ត្រូវ​តែ​ធ្វើ​វា?

អ្នកជំងឺ​ចាំបាច់ ឬ​ទាមទារ​ការ​ឆ្លុះ​,​ពិនិត្យ និង​ព្យាបាល​សន្លាក់​ស្មា (shoulder arthroscope) ឲ្យ​ខាន​តែ​បាន​ក្នុង​ករណី​ដែល​ពួក​គាត់​មាន​បញ្ហា​សុខភាព​ផ្នែក​ស្មា​មួយ​ចំនួន​ដូច​ជា ៖

– ដាច់​រហែក ឬ ខូចខាត​ក្រវិល​ឆ្អឹងខ្ចី (cartilage ring ឬ labrum) ឬ​សរសៃពួរ ។

– ស្មា​មិន​នៅ​ជាប់​នឹង​ល្អ​,​កន្លែង​ដែល​សន្លាក់​ស្មា​ត្រូវ​បាន​ខូចខាត ឬ​បាត់បង់ ហើយ​ទទួល​រង​ការ​រុញ​ចុះ​រុញ​ឡើង​ច្រើន​ពេក ឬ​ក្លាយជា​ភ្លាត់​ខុស​កន្លែង​ដើម ។

– ដាច់​រហែក ឬ​ខូចខាត​សរសៃពួរ​ប៊ី​សិប (biceps tendon)
– ដាច់​រហែក​សាច់ដុំ​ស្មា
– រលាក ឬ​ខូចខាត​តាម​ខ្សែបន្ទាត់​សន្លាក់ (lining of the joint) ។ ជា រឿយ​ៗ,​បញ្ហា​នេះ​ធ្វើ​អោយ​មានការ​ឈឺចាប់​ដូច​ជា​ជំងឺ​រលាក​សន្លាក់ (rheumatoid arthritis) ផង​ដែរ ។

– រលាក​សន្លាក់​នៃ​ផ្នែក​ខាង​ចុង​នៃ​ឆ្អឹងដងកាំបិត (clavicle ឬ​ឆ្អឹង collarbone)
– ជាលិកា​ដែល​បាន​បាត់បង់​ត្រូវ​តែ​យក​ចេញ

– ឆ្អឹង​គាប​សរសៃ​នៅ​សន្លាក់​ស្មា (shoulder impingement syndrome), ដើម្បី​ធ្វើ​ឲ្យ​ស្មា​អាច​បង្វិល​ជុំវិញ​បាន ។

ការ​ប្រឈម​មុខ​ទៅ​នឹង​ការ​ចាក់​ថ្នាំ​សណ្តំ (anesthesia) មាន​ដូច​ជា ៖
– អាលែកហ្ស៊ី ឬ​ប្រតិកម្ម​ជាមួយនឹង​ថ្នាំ​សណ្តំ​ប្រភេទ​ណាមួយ
– បញ្ហា​ការ​ដកដង្ហើម ។

ការ​ប្រឈម​មុខ​ទៅ​នឹង​ការ​វះកាត់ (surgery) ណាមួយ មាន​ដូច​ជា ៖
– ការ​ហូរ​ឈាម
– ការ​ចម្លង​ង​មេរោគ
– កំណក​ឈាម

ការ​ប្រឈម​មុខ​ទៅ​នឹង​ការ​វះកាត់​ស្មា​ដោយ​ម៉ាស៊ីន​ឆ្លុះ​សន្លាក់ (shoulder arthroscopy) មាន​ដូច​ជា ៖

– តឹង​ស្មា
– ការ​វះកាត់​ទទួល​បរាជ័យ​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​ឲ្យ​រោគ​សញ្ញា​របស់​អ្នកជំងឺ​ធូរស្រាល ។
– ការ​ជួសជុល​កែកុន​ទទួល​បរាជ័យ​ក្នុង​ការ​ជា​សះស្បើយ ។
– ស្មា​មាន​សភាព​ទន់ខ្សោយ
– ការ​រង​របួស​ទៅ​លើរ​សៃ​ឈាម ឬ​សរសៃវិញ្ញាណ ។

មុន​ពេល​ដំណើរការ​វះកាត់ ត្រូវ​ប្រាប់​គ្រូពេទ្យ ឬ​គិលានុបដ្ឋាយិកា​របស់​អ្នក​អំពី​ថ្នាំ​ដែល​អ្នក​កំពុង​ទទួលទាន ទោះបីជា​ថ្នាំ​បំប៉ន​ជំនួយ​សុខភាព​ក្តី​,​ថ្នាំបុរាណ​ក្តី​,​ក្រោម​វេជ្ជបញ្ជា​ក្តី ឬ​ទិញ​ដោយ​ខ្លួនឯង​ក្តី ។

ក្នុងអំឡុងពេល​២​ស​ប្តា​ហ៍ មុន​ការ​វះកាត់​៖
– រយៈពេល​២​ស​ប្តា​ហ៍​មុន​ការ​វះកាត់​,​វេជ្ជបណ្ឌិត​វះកាត់​នឹង​ប្រាប់​អ្នក​ឲ្យ​បញ្ឈប់​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​នានា ដែល​អាច​ជា​ហេតុ​ធ្វើ​អោយ​ឈាម​របស់​អ្នក​មិន​ងាយ​កក ដែល​មាន​ដូច​ជា (aspirin), ibuprofen (Advil, Motrin), naproxen (Naprosyn, Aleve) ។ ល ។

– សាកសួរ​វេជ្ជបណ្ឌិត​របស់​អ្នក​ថា​តើ​ថ្នាំ​ប្រភេទ​ណាខ្លះ​ដែល​អ្នក​អាច​នៅ​តែ​ប្រើប្រាស់​បាន​រហូត​ដល់​ថ្ងៃ​ទទួល​ការ​វះកាត់ ។

– ប្រសិនបើ​អ្នកមាន​ជំងឺ​ទឹកនោមផ្អែម (diabetes), ជំងឺ​បេះដូង (heart disease), ជំងឺ ឬ​លក្ខណៈ​ខុសធម្មតា​ដទៃ​ទៀត នោះ​គ្រូពេទ្យ​វះកាត់​អាច​នឹង​ស្នើរ​ឲ្យ​អ្នក​ទៅ​ជួប​ពិគ្រោះ​ជាមួយ​គ្រូពេទ្យ​ជំនាញ​ផ្នែក​ខាង​នោះ ។

– ប្រាប់​វេជ្ជបណ្ឌិត​របស់​អ្នក ប្រសិនបើ​អ្នកជា​មនុស្ស​ចូល​ចិត្ត​ទទួលទាន​គ្រឿង​ស្រវឹង​,​ច្រើន​ជាង​១ ឬ​២​កែវ​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ ។

– ប្រសិនបើ​អ្នក​ជក់បារី​,​ចូរ​ព្យាយាម​បញ្ឈប់​វា​អោយ​បាន ។ ផ្សែង​បារី​ធ្វើ​អោយរ​បួស និង​ឆ្អឹង​ក្រ​នឹង​ជា ។

– ត្រូវ​ប្រាប់​វេជ្ជបណ្ឌិត ប្រសិនបើ​អ្នកមាន​ជំងឺ ឬ​ស្ថានភាព​លំបាក​ណា​មុន​ពេល​វះកាត់ ។
នៅ​ថ្ងៃ​ទទួល​ការ​វះកាត់ ៖

– គ្រូពេទ្យ​នឹង​ប្រាប់​អ្នក​មិន​ឲ្យ​ទទួលទាន​អាហារ ឬ​ជាតិ​ទឹក​អ្វី​ទាំងអស់​ក្នុង​រយៈពេល​ពី​៦​ទៅ​១២​ម៉ោង មុន​ការ​វះកាត់ ។

– ទទួលទាន​ថ្នាំ​ដែល​គ្រូពេទ្យ​វះកាត់​ចេញ​វេជ្ជបញ្ជា​ជាមួយនឹង​ទឹក​មួយ​ចឹប​បាន​ហើយ ។
– វេជ្ជបណ្ឌិត ឬ​គិលានុបដ្ឋាយិកា​នឹង​ប្រាប់​អំពី​ពេលវេលា​ជាក់​ដើម្បី​វះកាត់ ។

បន្ទាប់​ពី​ការ​វះកាត់
អ្នក​អាច​នឹង​ជា​សះស្បើយ​ក្នុង​រយៈពេល​១ ខែ​ទៅ​៦​ខែ ។ យ៉ាងណាមិញ​,​អ្នក​ក៏​នឹង​អាច​ទាម​ទារ​ឲ្យ​ស្ពាយ​ក្រណាត់​ទ្រ (sling) នៅ​ស​ប្តា​ហ៍​ដំបូង​។ ក្នុង​ករណី​,​ស្ថានភាព​ការ​ជួស​ជុល​បញ្ហា​របស់​មាន​ច្រើន​,​នោះ​អ្នក​នឹង​ត្រូវ​ស្ពាយ​ក្រណាត់​ទ្រ​យូរ​ផង​ដែរ ។
អ្នក​អាច​នឹង​ត្រូវ​ប្រើប្រាស់​ថ្នាំ​មួយ​ចំនួន​ដើម្បី​គ្រប់គ្រង ឬ​បំបាត់​ការ​ឈឺចាប់ ។

នៅ​ពេល​ដែល​អ្នក​អាច​ត្រលប់​ទៅ​ធ្វើការ ឬ​លេង​កីឡា​វិញ​បាន គឺ​វា​អាស្រ័យ​ទៅ​លើ​ការ​វះកាត់​របស់​អ្នក​ទាក់ទង​ទៅ​នឹង​អ្វីខ្លះ ។ វា​អាច​ចាប់ពី​មួយ​អាទិត្យ​ទៅ​បី​បួន​ខែ ។

សម្រាប់​ដំណើរការ​វះកាត់​ជា​ច្រើន​,​ជា​ពិសេស​ការ​វះកាត់​ដើម្បី​ជួសជុល​ជាលិកា​ខូចខាត នោះ​ការ​ព្យាបាល​ដោយ​ចលនា (physical therapy) បន្ថែម​ទៀត​ពិតជា​អាច​ជួយ​អ្នក​ឲ្យ​បាន​ធូរស្រាល​,​ជួយ​សម្រួល​ចលនា និង​ពង្រឹង​សាច់ដុំ​នៅ​នឹង​ស្មា​របស់​អ្នក ។

ការ​សង្ឃឹម​គិត​ទុក
ការ​ពិនិត្យ​,​ឆ្លុះ​,​ព្យាបាល ឬ​វះកាត់​សន្លាក់​ដោយ​បច្ចេកវិទ្យា​ដ៏​ទំនើប (Arthroscopy) មួយ​នេះ ពិតជា​ល្អ​ប្រសើរ​ចំពោះ​សន្លាក់​ស្មា​ដែល​មាន​បញ្ហា​ដូច​រៀបរាប់​ខាងលើ ។

ការ​ពិនិត្យ​,​ឆ្លុះ​,​ព្យាបាល ឬ​វះកាត់​សន្លាក់​ដោយ​បច្ចេកវិទ្យា​ដ៏​ទំនើប (Arthroscopy) អាច៖
– កាត់​បន្ថយ​ការ​ឈឺចាប់ និង ការ​តឹង​ហើម​បាន​មួយ​កម្រិត​ធំ
– ផ្តល់​ផលវិបាក​តិចតួច​បំផុត
– មាន​ភាព​ឆាប់រហ័ស
– របួស​ឆាប់​ជា​សះស្បើយ ។ ល ។

ជា​ទូទៅ​,​ការ​វះកាត់​ដើម្បី​ជួសជុល​ឆ្អឹងខ្ចី​ដែល​ខូចខាត ឬ​ដាច់​រហែក គឺ​ដើម្បី​ធ្វើ​ឲ្យ​ស្មា​មាន​​លំនឹង​ល្អ ។ អ្នកជំងឺ​ភាគច្រើន​អាច​ជា​សះស្បើយ និង ត្រលប់​ទៅ​រក​ភាពល្អ​ដូច​ដើម​វិញ ។ ទោះជា​យ៉ាងណា​ក្តី​,​នៅ​មាន​អ្នកជំងឺ​មួយ​ចំនួន​តូច​ទៀត ដែល​នៅ​តែ​មាន​បញ្ហា​នេះ​ដដែល​ទោះបីជា​បាន​ទទួល​ការ​វះកាត់​ព្យាបាល​ក្តី ៕

សុខភាព

Sponsored News

ការស្ទង់មតិគេហទំព័រថ្មី




សូម​អរគុណ