ទីក្រុងរីយ៉ាត៖ លោកដូណាល់ត្រាំទើបតែអនុម័តយល់ព្រមថ្មីៗនេះឱ្យប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតអាចចម្រាញ់សារធាតុអ៊ុយរ៉ាញ៉ូមដើម្បីបម្រើឱ្យវិស័យស៊ីវិល។ នេះបើយោងតាមប្រភព២នាក់ដែលដឹងកិច្ចការផ្ទៃក្នុង។ ពួកគេថ្លែងថាសេចក្ដីសម្រេចនេះនឹងប្រកាសជាសាធារណៈនៅយប់នេះ។ កិច្ចព្រមព្រៀងនេះត្រូវគេរំពឹងថានឹងមានអាយុកាល៣០ឆ្នាំ ហើយនឹងចូលរួមដោយក្រុមហ៊ុនរបស់អាមេរិកមួយចំនួនដើម្បីអភិវឌ្ឍកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរស៊ីវិល។ តាមរយៈនេះ ប្រទេសអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតនឹងសាងសង់រោងចក្រចម្រាញ់សារធាតុអ៊ុយរ៉ាញ៉ូម។

ប៉ុន្តែកិច្ចព្រមព្រៀងនេះនៅពេលដាក់ជូនសភាពិនិត្យអាចប្រឈមនឹងបញ្ហាដើរធាក់ថយព្រោះសមាជិកសភាខ្លះបារម្ភថាជួយអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតសម្រេចបំណងដែលខ្លួនប៉ងប្រាថ្នាជាយូរមកហើយក្នុងការចម្រាញ់សារធាតុអ៊ុយរ៉ាញ៉ូមដោយខ្លួនឯងអាចនឹងនាំទៅដល់ការរីកសាយភាយនុយក្លេអ៊ែរ និងការរត់ប្រណាំងនុយក្លេអ៊ែរ។ អារ៉ាប៊ីសាអូឌីតជាសមាជិកទីភ្នាក់ងារអាតូមិចអន្តរជាតិ (IAEA) ដែលជាស្ថាប័នជួយលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់នុយក្លេអ៊ែរក្នុងបុព្វហេតុសន្តិភាព។ ប៉ុន្តែក៏ជាស្ថាប័នដែលធានាថាគ្មានការបង្កើតកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែរសម្ងាត់នោះដែរ។ ទោះជាយ៉ាងណាក្ដី កិច្ចព្រមព្រៀងនោះមិនរួមបញ្ចូលទាំងពិធីសារបន្ថែមរបស់ IAEA នោះឡើយ។

មានន័យថាពុំមានសិទ្ធិក្នុងការឃ្លាំមើល, ធ្វើអធិការកិច្ច និងពិនិត្យផ្ទៀងផ្ទាត់នោះទេ។ នេះបើយោងតាមប្រភពម្នាក់។ ការដែលអាមេរិកជួយអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតឱ្យចម្រាញ់សារធាតុអ៊ុយរ៉ាញ៉ូមកើតមានឡើងចំពេលដែលសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់-អាមេរិកនៅតែបន្តឆាបឆេះ ហើយធ្វើឱ្យកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែររបស់អ៊ីរ៉ង់ត្រូវបានបោសសម្អាត។ អ៊ីរ៉ង់មិនទាន់អាចផលិតអាវុធនុយក្លេអ៊ែរបានឡើយ។ ទាំងរដ្ឋបាលរបស់លោកត្រាំ និងលោកចូបៃដិនសុទ្ធតែបានទាក់ទងជាមួយរដ្ឋាភិបាលអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតដើម្បីចែករំលែកបច្ចេកវិទ្យារបស់អាមេរិក។ ប៉ុន្តែក្រុមអ្នកជំនាញខាងនុយក្លេអ៊ែរព្រមានទុកជាមុនថារឿងនេះមិនអាចលេងសើចបានឡើយ។

ស្រួលមិនស្រួល បើអាមេរិកហ៊ានតែផ្ទេរបច្ចេកវិទ្យានុយក្លេអ៊ែរទោះបីស៊ីវិលក៏ដោយក៏អាចឱ្យអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតវិវត្តខ្លួនទៅផលិតអាវុធនុយក្លេអ៊ែរបានដែរ។ ជាពិសេស រាជទាយាទអារ៉ាប៊ីសាអូឌីត ព្រះអង្គម្ចាស់ប៊ីនសាល់ម៉ាន់ ធ្លាប់បានឱ្យតម្រុយខ្លះៗហើយថាប្រសិនបើអ៊ីរ៉ង់ស្វះស្វែងរកការផលិតនុយក្លេអ៊ែរ ព្រះអង្គក៏អាចនឹងផលិតអាវុធនេះដែរ។ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងថាមពលអាមេរិក លោកគ្រីសរ៉ាយ (Chris Wright) បានធ្វើដំណើរទៅអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតកាលពីឆ្នាំមុន។ ពោលគឺត្រឹមតែបន្តិចប៉ុណ្ណោះមុនពេលលោកត្រាំបំពេញទស្សនកិច្ចនៅប្រទេសនេះដើម្បីពិភាក្សាអំពីការស្ថាបនារោងចក្រនុយក្លេអ៊ែរ។

នៅពេលនេះ អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត និងប៉ាគីស្ថានបានចុះហត្ថលេខារួចហើយលើកតិកាសញ្ញាការពារគ្នាទៅវិញទៅមកបន្ទាប់ពីអ៊ីស្រាអែលវាយប្រហារប្រទេសកាតាដើម្បីតាមកម្ចាត់មន្ត្រីធំៗរបស់ក្រុមហាម៉ាស់។ គេមិនត្រូវភ្លេចទេថាប៉ាគីស្ថានជាប្រទេសមានអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។ រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិប៉ាគីស្ថានក៏បានបង្ហើបឱ្យដឹងផងដែរថាកម្មវិធីនុយក្លេអ៊ែររបស់ប្រទេសលោកបើកទ្វារចំហជានិច្ចសម្រាប់ការផ្ទេរបច្ចេកវិទ្យានេះទៅឱ្យអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតប្រសិនបើមានសំណូមពរ។ ពាក្យសម្ដីនេះត្រូវគេចាត់ទុកថាជាសញ្ញាព្រមានមួយសម្រាប់អ៊ីស្រាអែលដែលគេជឿជាក់ថាជាប្រទេសដែលមានអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ៕ ប្រភព៖ AP

ចែករំលែកព័តមាននេះ