ប្រទេសវៀតណាម ៖ ប្រទេសវៀតណាមបានព្រមានអំពីវត្តមាននៃជំងឺអុតក្តាមប្រភេទថ្មីមួយប្រភេទ ដែលមានឈ្មោះថា SAT1 បានលេចឡើងនៅក្នុងប្រទេសចិនជាលើកដំបូង ហើយបានរីករាលដាលមកជិតតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដោយបង្កើនហានិភ័យខ្ពស់សម្រាប់វៀតណាម ដែលមានព្រំដែនជាប់ចិន។ ក្រសួងកសិកម្ម និងបរិស្ថានវៀតណាមបានស្នើឱ្យមានការអនុញ្ញាតនាំចូលវ៉ាក់សាំង ដើម្បីទប់ស្កាត់ការផ្ទុះឡើងជំងឺនេះ។ នេះបើតាមប្រភពពីសារព័ត៌មាន VietNamNet និង SGGP (Sai Gon Giai Phong) ចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦។
នៅក្នុងរបាយការណ៍មួយដែលបានដាក់ជូននាយករដ្ឋមន្ត្រី ក្រសួងបានព្រមានអំពីហានិភ័យខ្ពស់ដែលជំងឺអុតក្តាម (Foot and Mouth Disease) ប្រភេទ SAT1 អាចចូលមកកាន់ប្រទេសវៀតណាម។ ជំងឺអុតក្តាមប្រភេទ SAT1 គឺជាជំងឺឆ្លងដ៏គ្រោះថ្នាក់មួយ ដែលរីករាលដាលយ៉ាងឆាប់រហ័សក្នុងចំណោមសត្វពាហនៈដូចជា ក្របី គោ ជ្រូក ពពែ និងចៀម ដោយបណ្តាលឱ្យមានការខាតបង់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់វិស័យបសុសត្វ និងគំរាមកំហែងដល់សន្តិសុខស្បៀងអាហារផងដែរ។
ជំងឺអុតក្តាមប្រភេទ SAT1 បង្កឱ្យសត្វពាហនៈមានពងបែកនៅមាត់ ជើង និងអណ្តាត។ វាមានសមត្ថភាពឆ្លងលឿន ហើយសត្វដែលមិនធ្លាប់មានភាពស៊ាំពីការចាក់វ៉ាក់សាំងពីមុន អាចនឹងស្លាប់លឿន។
នៅទូទាំងពិភពលោក ជំងឺអុតក្តាមមានសេរ៉ូទីប (Serotype) ចំនួន ៧ ប្រភេទ A, O, C, Asia1, SAT1, SAT2 និង SAT3 ប៉ុន្តែវៀតណាមបានកត់ត្រាត្រឹមប្រភេទ O, A និង Asia1 ប៉ុណ្ណោះ អស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំមកហើយ។ អ្វីដែលគួរឱ្យព្រួយបារម្ភនោះគឺ SAT1 ដែលពីមុនបានវាយលុកជាចម្បងនៅទ្វីបអាហ្វ្រិក ចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០២៥ នោះ បានរីករាលដាលដល់មជ្ឈិមបូព៌ា និងអាស៊ីខាងលិច ហើយថ្មីៗនេះ បានលេចឡើងក្នុងប្រទេសចិនថែមទៀតផង។ ការផ្ទុះឡើងត្រូវបានរកឃើញនៅក្នុងខេត្តកានស៊ូ (Gansu) និងខេត្តស៊ីនជាំង (Xinjiang) ក្នុងខែមេសាកន្លងទៅថ្មីៗនេះដែលនោះបង្ហាញថា ជំងឺនេះបានរីករាលដាលមកជិតតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។
យោងតាមភ្នាក់ងារជំនាញ ប្រទេសវៀតណាមប្រឈមមុខនឹងហានិភ័យខ្ពស់ នៃវត្តមាននៃជំងឺអុតក្តាមប្រភេទ SAT1 ដោយសារតែព្រំដែនវែងរបស់ខ្លួន និងភាពស្មុគស្មាញជាបន្តបន្ទាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងការដឹកជញ្ជូន និងពាណិជ្ជកម្មសត្វពាហនៈតាមរយៈការឆ្លងកាត់ព្រំដែនទាំងផ្លូវការ និងក្រៅផ្លូវការ។
បច្ចុប្បន្នវៀតណាមមានសត្វពាហនៈចំនួនច្រើន រួមទាំងជ្រូកប្រហែល ៣១,៤លានក្បាល គោក្របីជាង ៦លានក្បាល ក្របីជិត ២លានក្បាល ក៏ដូចជាពពែ និងចៀមជាង ៣លានក្បាល។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ វ៉ាក់សាំងជំងឺអុតក្តាមដែលកំពុងចរាចរការពារតែប្រឆាំងនឹងប្រភេទ O, A និង Asia1 ប៉ុណ្ណោះ ហើយមិនផ្តល់ការការពារប្រឆាំងនឹង SAT1 ទេ។ មានន័យថា ហ្វូងសត្វពាហនៈដែលងាយរងគ្រោះទាំងមូលរបស់ប្រទេសវៀតណាម មិនមានភាពស៊ាំប្រឆាំងនឹងពូជថ្មីនេះទេ។
ករណីបើ SAT1 ចូលប្រទេសវៀតណាម អត្រាឆ្លងអាចខ្ពស់ខ្លាំង សូម្បីតែដល់ ១០០% ចំពោះសត្វដែលគ្មានភាពស៊ាំ ដែលបណ្តាលឱ្យខូចខាតសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។ វិធានការដូចជា ការគ្រប់គ្រងការដឹកជញ្ជូន ការសម្លាប់មេរោគ ការកំណត់តំបន់ និងការសម្លាប់សត្វដែលឆ្លងមេរោគគឺចាំបាច់ ប៉ុន្តែមិនអាចជំនួសតួនាទីរបស់វ៉ាក់សាំងក្នុងការបង្ការជំងឺជាមុននោះទេ។
យោងតាមមន្ទីរពិសោធន៍អន្តរជាតិ វ៉ាក់សាំងប្រឆាំងនឹងជំងឺអុតក្តាមប្រភេទ SAT1 ត្រូវបានផលិតក្នុងប្រទេសជាច្រើន រួមទាំងប្រទេសអាហ្សង់ទីន តួកគី បារាំង កេនយ៉ា និងបុតស្វាណា។ ដោយសារតែប្រភេទ SAT1 មិនធ្លាប់មាននៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ វ៉ាក់សាំងប្រភេទនេះ មិនត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងទូលំទូលាយក្នុងតំបន់នោះទេ។ ដូច្នេះហើយទើបបានជាក្រសួងកសិកម្ម និងបរិស្ថានវៀតណាមបានស្នើសុំឱ្យនាយករដ្ឋមន្ត្រីអនុញ្ញាតឱ្យនាំចូលវ៉ាក់សាំងជំងឺអុតក្តាមប្រភេទ SAT1៕
ចែករំលែកព័តមាននេះ