រាជធានីភ្នំពេញ ៖ សក្តានុពលនៃវិស័យទេសចរណ៍ត្រូវបានរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាចាត់ទុកជាវិស័យអាទិភាព ដោយសារតែវិស័យនេះ មិនត្រឹមតែបង្កើតនូវកាលានុវត្តភាពការងារ លើកកម្ពស់កម្រិតជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងបង្កើនចំណូលជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាថែមទាំងទាក់ទាញការវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេស និងរូបិយប័ណ្ណអន្តរជាតិ ដែលជាកត្តារួមចំណែកដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច សង្គម និងកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ ។ ក្នុងនោះដែរ ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលក៏បានជំរុញឲ្យវិស័យឯកជន ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ ស្ថាប័នរដ្ឋ អង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល និងប្រជាពលរដ្ឋឲ្យយល់ច្បាស់អំពីតួនាទី និងអត្ថប្រយោជន៍នៃវិស័យទេសចរណ៍ក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមកិច្ច ដោយអះអាងថា វិស័យនេះចូលរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការអភិរក្សសម្បត្តិវប្បធម៌ ការការពារបរិស្ថាន និងធនធានធម្មជាតិ ។
លោក ហូ វណ្ឌី អតីតប្រធានក្រុមការងារទេសចរណ៍ផ្នែកឯកជន ដែលទើបតែបញ្ចប់អាណត្តិរបស់ខ្លួនកាលពីពេលថ្មីៗនេះ បានប្រគល់របាយការណ៍បូកសរុបសមិទ្ធផលក្រុមការងារទេសចរណ៍ផ្នែកឯកជន ឆ្នាំ២០០៤ដល់២០១៥ដល់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទេសចរណ៍ ។ ក្នុងនោះលោកបានផ្តល់នូវបទសម្ភាសន៍ដាច់ដោយឡែកមួយ ជាមួយអ្នកយកព័ត៌មានផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច(Kb)របស់កោះសន្តិភាព អំពីសមិទ្ធផលរបស់វិស័យឯកជនក្នុងការចូលរួមចំណែកក្នុងការអភិវឌ្ឍវិស័យទេសចរណ៍ ជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាល ព្រមទាំងបញ្ហា និងភាពប្រឈមក្នុងវិស័យនេះ ។
តើអ្វីជាសមិទ្ធផលដែលលោកសម្រេចបានជាមួយក្រុមការងារក្នុងរយៈពេលដែលលោកធ្វើជាសហប្រធានក្រុមការងារទេសចរណ៍ផ្នែកឯកជន ?
ទី១គឺស្នើសុំឲ្យបង្កើតប៉ូលិសទេសចរណ៍ក្នុងឆ្នាំ១៩៩៦ ហើយចេញប្រតិបត្តិការប៉ូលិស ទេសចរណ៍ក្នុងឆ្នាំ២០០៣ និងទី២ក្នុង២០០៥ និង២០០៦ មានទប់ស្កាត់ការដំឡើងថ្លៃប័ណ្ណចូលទស្សនាតំបន់អង្គរ ខណៈពេលមានជំងឺផ្សេងៗកើតលើពិភពលោកដែលប៉ះពាល់ដល់ទេសចរណ៍ ។ ទី៣គឺ មានការទប់ស្កាត់កុំឲ្យដាក់លក់ស្បែកជើងធ្វើពីជ័រ លក់ជូនភ្ញៀវទេសចរតម្លៃ៥,៦៧ដុល្លារក្នុង១គូ។ មួយទៀត យើងបានស្នើសុំឲ្យសាលាក្រុងមានការអភិវឌ្ឍបរិវេណ និងជុំវិញវត្តភ្នំ ឲ្យកែប្រែមុខមាត់ថ្មី ព្រម ទាំងមានការកែទម្រង់ឲ្យមានសួន ដូចមានការកើតឡើងនូវស្ពាននាគ និងសួនច្បារក្រមង៉ុយ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ យើងក៏បានស្នើសុំឲ្យមានជំនឿ និងពន្លឿនការធ្វើផ្លូវក្រុងប៉ោយប៉ែតដល់ក្រុងអង្គរ ហើយក៏បានស្នើសុំឲ្យមានការហោះហើររបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ផ្សេងៗចូលទីក្រុងអង្គរដែលមានតែក្រុមហ៊ុនមួយផ្តាច់មុខ តែឥឡូវមានក្រុមហ៊ុន៣ហោះហើរពីបាងកកមកតំបន់អង្គរ ។ នៅឆ្នាំ២០០៩ និង២០១០ ផ្នែកឯកជនបានស្នើសុំ និងពន្លឿនអាកាសយានដ្ឋាននៅក្រុងព្រះស៊ីហនុ ដើម្បីទទួលការចុះចតរបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ ។ ពាក់ព័ន្ធនឹងផ្លូវច្បាប់ និងគោលនយោបាយវិញ ចាប់តាំងពី២០០៦ដល់២០១០ នៅពេលដែលច្បាប់ទេសចរណ៍ ចេញ យើងបានចូលរួមពិគ្រោះយោបល់ទាំងមេធាវីស្ម័គ្រចិត្ត និងទីប្រឹក្សាស្ម័គ្រចិត្តជាដើម។ ទន្ទឹមនឹងនេះទៀត យើងបានតស៊ូមតិក្នុងវេទិកាទេសចរណ៍អាស៊ានឲ្យមានការផ្សព្វផ្សាយទេសចរណ៍អាស៊ានមួយទៅលើពិភពលោក និងបានស្នើផ្សាយតំបន់ទេសចរណ៍អាស៊ានក្នុងទូរទស្សន៍ Chanel News Asia របស់សិង្ហបុរីជាភាសាអង់គ្លេសក្នុងការទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរផ្លូវឆ្ងាយមកប្រទេសនៅបណ្តាអាស៊ាន ។ មួយទៀតគឺស្នើឲ្យមានការដាក់កាមេរ៉ាសុវត្ថិភាពនៅតាមផ្លួវសាធារណៈ និងទីប្រជុំជនជាមួយនឹងផ្លូវថ្មើរជើង និងផ្លូវឯកទិស ព្រមទាំងសមិទ្ធផលជាច្រើនទៀត ។
តើអ្វីជាចំណុចខ្លាំង និងចំណុចខ្សោយនៃវិស័យទេសចរណ៍នៅប្រទេសកម្ពុជា ?
ចំណុចខ្លាំងនាពេលបច្ចុប្បន្នគឺនៅពេលដែលច្បាប់បានបង្កើតឡើង ប្រទេសកម្ពុជាបានចូល ជាធរមានជាសមាជិកទេសចរណ៍អន្តរជាតិ អង្គការពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ និងអាស៊ាន ដែលធ្វើឲ្យពិភពលោកសម្លឹងមើលកម្ពុជាមានលំនឹង អាចវិនិយោគ និងទុកចិត្តនៅពេលមកវិនិយោគ។ មួយទៀត នៅពេលដែលច្បាប់ផ្សេងៗបានអនុម័តហើយ ផ្នែកឯកជនក៏ចាប់ផ្តើមវិនិយោគ លើវិស័យទេសចរណ៍ ជាពិសេសលើសណ្ឋាគារគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់រហូតដល់ផ្កាយប្រាំពីរ និងភោជនីយដ្ឋានគ្រប់កម្រិតផងដែរ ។ ចំណែកចំណុចខ្សោយនាពេលបច្ចុប្បន្ន ត្រង់នៅពេលដែលបើកចំហទីផ្សារខ្លាំង គឺយើងខ្វះធនធានដែលនាំឲ្យមានការជ្រើសរើសនិស្សិតដែលខុស ជំនាញ និងមានដណ្តើមធនធានមនុស្សពីគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងឧស្សាហកម្មខ្លួនឯង ។ មួយទៀត គឺការអនុវត្តច្បាប់មិនមានភាពតឹងតែង ជាពិសេសអ្នកទទួលទានក្នុងវិស័យទេសចរណ៍នៅមិនទាន់មានច្បាប់ទាំងសណ្ឋាគារ ក្លិបកម្សាន្ដ ផ្ទះសំណាក់ និងភោជនីយដ្ឋានជាដើម ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ការផ្តល់សេវាកម្មផ្នែកដឹកជញ្ជូន ក៏ដូចជាការផ្តល់ផាសុកភាពពីវិស័យសាធារណៈ មិនទាន់គ្រប់គ្រាន់នៅឡើយ ពិសេសចរាចរណ៍លើតាមដងផ្លូវដែលមិនគោរពច្បាប់ និងគំនូសព្រួញ ព្រមទាំងផ្លូវថ្មើរជើងអ្នកទេសចរ ។
តើអ្វីនៅជាភាពប្រឈមក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ដែលចាំបាច់ក្នុងការដោះស្រាយ ?
ជាពិសេសគឺរឿងចរាចរណ៍នេះ ។ មូលហេតុដែលចាំបាច់ដោះស្រាយគឺ ប៉ុន្មានខែទៀតគឺ សមាហរណកម្មអាស៊ានចូលហើយ បើសិនជាយើងមិនពង្រឹងចរាចរណ៍នេះឲ្យមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ ពេលនោះមានគ្រោះថ្នាក់ច្រើន មានរឿងច្រើនត្រូវដោះស្រាយ សួរថា នរណាជាអ្នកទទួលខុសត្រូវ0x017d7 ទីពីរ ចង់ឲ្យអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ ពិសេសក្រសួងពាក់ព័ន្ធធ្វើការ ជាមួយនឹងអាជ្ញាធរដែនដី ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយគោលនយោបាយជាមួយនឹងការតុបតែងក្នុងការទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ និងបង្កើតស្លាកសញ្ញាផ្សេងៗដើម្បីផ្តល់ជាព័ត៌មាន ។ នៅពេលដែលផ្តល់នូវព័ត៌មានទៅឲ្យភ្ញៀវទេសចរក្នុងស្រុក និងក្រៅស្រុកក្តី គឺជាការទាញយកលុយពីភ្ញៀវទេសចរ។ បើសិន ជាយើងមិនបានផ្តល់ព័ត៌មាន ភ្ញៀវទេសចរមិនដឹងថា កន្លែងនោះមានអ្វីទេ នេះជាអ្វីដែលអាជ្ញាធរ ក្រសួង និងស្ថាប័នមានសមត្ថកិច្ចត្រូវតែជួយក្នុងការដោះស្រាយ។ អ្វីដែលសំខាន់ជាងនេះ គឺដោះស្រាយបញ្ហាចំណុច១១បានដាក់ក្នុងសៀវភៅនេះ ។
យើងសង្កេតឃើញថា វិស័យទេសចរណ៍កម្ពុជានៅតែអាស្រ័យលើទេសចរណ៍វប្បធម៌ និងប្រាង្គប្រាសាទក្នុងការទាក់ទាញ ។ តើលោកអាចពន្យល់បានទេថា តើរាជរដ្ឋាភិបាលគួរជំរុញឬធ្វើពិពិធកម្មផ្នែកផ្សេងៗដែរឬទេ ជាជាងការពឹងទាំងស្រុងលើទេសចរណ៍វប្បធម៌ និងប្រាង្គប្រាសាទ ?
កន្លងមក យើងបានធ្វើពិពិធកម្មទេសចរណ៍ជាច្រើនដូចជា ទេសចរសហគមន៍ ទេសចរតំបន់ ចំនួនដែលវិនិយោគដោយក្រុមហ៊ុនឯកជនក្នុងស្រុក ក្រៅស្រុក ក្លិបកមន្សាន្ដផ្សេងៗ និងពិសេសនៅតំបន់កោះដែលមានជិត៣០កោះ ដែលរាជរដ្ឋាលភិបាលបានផ្តល់ទៅឲ្យអ្នកវិនិយោគ គឺចង់ជំរុញផែនការមេដើម្បីទេសចរក្នុងស្រុកនិងក្រៅស្រុកទៅដល់ ។ យើងត្រូវធ្វើរួមគ្នា យើងមិនអាចពឹងលើទេសចរណ៍វប្បធម៌ និងប្រាង្គប្រាសាទទេ ព្រោះភ្ញៀវទេសចរចង់ដើរកម្សាន្ដកន្លែងផ្សេងៗទៀត ដូចជាទេសចរណ៍កែច្នៃ ។ ចំពោះប្រទេសគេ គេមានតែទេសចរណ៍កែច្នៃតែមួយគត់ តែគេអាចទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចររាប់លាននាក់ក្នុងមួយឆ្នាំៗ ដូច្នេះប្រទេសកម្ពុជាមានទាំងអស់ ។
តាមរយៈការស្រង់មតិពីភ្ញៀវទេសចរ នៅពេលដែលពួកគាត់ទៅកម្សាន្ដនៅតំបន់ទេសចរណ៍វប្បធម៌ និងធម្មជាតិ ពួកគាត់ថាមិនដឹងជាទៅកម្សាន្ដកន្លែងណាទៀត ពិសេសចំពោះទេសចរវ័យចំណាស់ ។
ចំពោះផ្នែកសេវាកម្មដែលទ្រទ្រង់ក្នុងវិស័យនេះវិញ ហាក់ដូចជាមិនទាន់គោរពតាមបទ ដ្ឋានអនា-ម័យនៅ ឡើយទេ តើលោកមានសង្កេតឃើញថា រាជរដ្ឋាភិបាលមានឆន្ទៈក្នុងការពង្រឹង និងបញ្ជ្រាបចំណេះ និងចំណេះធ្វើដល់វិស័យឯកជនដែលជាអ្នកប្រកបរបរទទួលទានក្នុងវិស័យនេះដែរឬទេ ?
ចាប់ពីខែមីនា ឆ្នាំ២០១៤ ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលបានឯកភាពតាមសំណូមពររបស់វិស័យឯកជនឲ្យធ្វើអនាម័យរួមគ្នាមួយដែលហៅថា អនាម័យសាមគ្គី ។ ស្ថាប័នរដ្ឋនៅតាមមូលដ្ឋាននីមួយៗ ត្រូវសហការគ្នាជាមួយអ្នកទទួលទានក្នុងគ្រប់វិស័យទាំងអស់ដើម្បីសម្អាតភូមិឃុំរបស់ខ្លួនគឺថ្ងៃទី៤ ខែមីនា ។ នាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ យើងឃើញថា អាជ្ញាធរដែនដីមិនទាន់បានដុតដៃដុតជើងធ្វើទេ ព្រោះនៅពេលដែលយើងទៅដល់តំបន់មួយចំនួនជិតទីប្រជុំជន យើងឃើញសំរាម ទទួលស្វាគមន៍មុខគេ ជាពិសេសថង់ប្លាស្ទិកតែម្តង ។
កម្ពុជាបានដាក់បញ្ចូលសមុទ្ររបស់ខ្លួនទៅជាសមាជិកក្លិបសមុទ្រអន្តរជាតិ ។ តើចាប់តាំងពីយើងបានចូលជាសមាជិកនេះ លោកមានសង្កេតឃើញមានការអភិវឌ្ឍដល់កម្រិតណាខ្លះដែរ ?
យើងឃើញថា មានការជំរុញខ្លាំងនៅតាមបណ្តាកោះ ។ បន្ទាប់ពីប្រទេសកម្ពុជាចូលជាសមាជិកនៃឆ្នេរស្អាតទូទាំងពិភពលោកដែលមានឆ្នេរជាង៣០ ប្រទេសយើងបានធ្វើបុណ្យ សមុទ្រ និងឆ្នាំនេះធ្វើនៅខេត្តកំពត នៅខែធ្នូនេះ ហើយយើងឃើញថា មានការកើនឡើងនូវភ្ញៀវ ទេសចរក្នុងស្រុក និងក្រៅស្រុក ។ ទន្ទឹមនឹងការកើនឡើងភ្ញៀវទេសចរ ក៏មានការប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថានដូចជាតាមភោជនីយដ្ឋាន ផ្ទះសំណាក់ សណ្ឋាគារ បានបង្ហូរទឹកស្អុយ លាមក ចូលមកសមុទ្រ ដែលទាមទារមានការទប់ស្កាត់ជាបន្ទាន់ពីអាជ្ញាធរ បើមិនដូច្នេះទេ វានឹងក្លាយជាតំបន់មួយដែលមិនគួរទៅ ។
យោបល់ និងទស្សនៈចុងក្រោយ
ខ្ញុំសូមសំណូមពរអ្នកដែលនៅក្នុងឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍ទាំងអស់ ត្រូវរួមគ្នាបង្កើតសំឡេងតែមួយ ព្រោះទេសចរណ៍មានទំនាក់ទំនង និងមានភាពពាក់ព័ន្ធគ្នាច្រើនប្រភេទណាស់ ដូច្នេះ ពួកគាត់ត្រូវចំណាយពេលវេលាចូលប្រជុំគ្នា និងធនធានខ្លះសម្រាប់វិស័យឯកជនខ្លួនឯង រីកចម្រើនទៅមុខទៀត ហើយវាក៏ជាយុទ្ធសាស្ត្រឈ្នះ=ឈ្នះដែរ ។ រាជរដ្ឋាភិបាលចង់ឲ្យវិស័យសាធារណៈ និងវិស័យឯកជនដើរទន្ទឹមគ្នា ហើយអ្នកបានទទួលប្រយោជន៍គឺប្រជាជនទាំងមូល ជាពិសេសអ្នកទទួលទានក្នុងឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍ ទោះបីជាអ្នកខ្លះទទួលបានប្រយោជន៍ផ្ទាល់ ឬដោយប្រយោលក៏ដោយ ៕
ចែករំលែកព័តមាននេះ