ADផ្ទាំងផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

Picture

មិន​នឹក​ស្មាន​ថា​សត្វ​ខ្ញែរ​សមុទ្ទ immortal jellyfish ​មាន​ជីវិត​អមតៈ​នៅ​លើ​ភព​ផែនដី

6 ខែ មុន

សេច​ក្ដី​ផ្ដើម​មនុស្ស​លោក​ប្រាថ្នា​ចង់​បាន​ជីវិត​អមតៈ​ដែល​អាច​បន្ត​ជីវិត​រស់​នៅ​ជា​រៀង​រហូត​​។​ បញ្ហា​នេះ​ក៏​ត្រូវ​អ្នក​​​អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​​​​​​យក​ចិត្ត​ទុក​​ដាក់​​​ផង​ដែរ​។ ​ពួក​គេ​​ខិត​ខំ​ស្រាវ​ជ្រាវ​​​​​​​​​ទាំង​ផ្នែក​សាសនា​ និង​អាណា​ចក្រ​​​​។ អ្នក​ខ្លះ​ខិត​ខំ​​ស្រាវ​ជ្រាវ​តាំង​ពី​រឿង​ព្រេង​បុរាណ​។ មាន​រឿង​​ព្រេង​១​​តំណាល​​ពី​​​អាង​ទឹក​អម្រឹត។ ​អ្នក​ដែល​​​ចុះ​ត្រាំ​ទឹក​នោះ​នឹង​មាន​រូប​រាង​ក្មេង​​ជា​រៀង​រហូត​​​​​។ ​​​​ប៉ុន្តែ​យើង​មិន​នឹក​ស្មាន​ថា​​មាន​​​សត្វ​១​ប្រភេទ​មាន​ជីវិត​អមតៈ​​ និង​​រស់​នៅ​​មិន​ឆ្ងាយ​ប៉ុន្មាន​ពី​មនុស្ស​យើង​​​។​ ​នោះ​គឺ​​​​​សត្វ​​​ជំពុល​ទឹក…

សេច​ក្ដី​ផ្ដើម​
មនុស្ស​លោក​ប្រាថ្នា​ចង់​បាន​ជីវិត​អមតៈ​ដែល​អាច​បន្ត​ជីវិត​រស់​នៅ​ជា​រៀង​រហូត​​។​ បញ្ហា​នេះ​ក៏​ត្រូវ​អ្នក​​​អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​​​​​​យក​ចិត្ត​ទុក​​ដាក់​​​ផង​ដែរ​។ ​ពួក​គេ​​ខិត​ខំ​ស្រាវ​ជ្រាវ​​​​​​​​​ទាំង​ផ្នែក​សាសនា​ និង​អាណា​ចក្រ​​​​។ អ្នក​ខ្លះ​ខិត​ខំ​​ស្រាវ​ជ្រាវ​តាំង​ពី​រឿង​ព្រេង​បុរាណ​។ មាន​រឿង​​ព្រេង​១​​តំណាល​​ពី​​​អាង​ទឹក​អម្រឹត។ ​អ្នក​ដែល​​​ចុះ​ត្រាំ​ទឹក​នោះ​នឹង​មាន​រូប​រាង​ក្មេង​​ជា​រៀង​រហូត​​​​​។

​​​​ប៉ុន្តែ​យើង​មិន​នឹក​ស្មាន​ថា​​មាន​​​សត្វ​១​ប្រភេទ​មាន​ជីវិត​អមតៈ​​ និង​​រស់​នៅ​​មិន​ឆ្ងាយ​ប៉ុន្មាន​ពី​មនុស្ស​យើង​​​។​ ​នោះ​គឺ​​​​​សត្វ​​​ជំពុល​ទឹក ឬ​ខ្ញែរ​សមុទ្ទ​។​​​


ហេតុ​អ្វី​​អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​​សន្និដ្ឋាន​ថា​ខ្ញែរ​សមុទ្ទ​មាន​ជីវិត​អមតៈ?
សត្វ​លោក​ជា​ទូទៅ​មិន​អាច​គេច​ផុត​ពី​ក្រឹត្យ​ក្រម​ធម្ម​ជាតិ​ «កើត​ ចាស់​ ជរា​ ព្យាធិ និង​មរណៈ​» បាន​ទេ​​។ ប៉ុន្តែ​អ្នក​វិទ្យា​សាស្ត្រ​រក​ឃើញ​​សត្វ​ខ្ញែរ​​ឈ្មោះ​​​អ៊ីម​ម័រថល​ ជេលីហ្វ៊ីស​ (immortal jellyfish)​ ​អាច​​យក​ឈ្នះ​លើ​ក្រឹត្យ​ក្រម​ធម្ម​ជាតិ​នេះ​​ដោយ​ប្រើ​ប្រាស់​វិធី​ជួស​ជុល​កោសិកា​។

​​នៅ​ពេល​កោ​សិកា​របស់​វា​ចាប់​ផ្ដើម​ទ្រុឌ​ទ្រោម​ដោយ​សារ​ប្រការ​ផ្សេង​ៗ​ដូច​ជា៖ ​ភាព​ចាស់​ជរា, ជំងឺ​, ការ​រង​របួស​ ឬ​ការ​អត់​អាហារ​​​, ​វា​​អាច​ជួស​ជុល​កោសិកា​ឱ្យ​បាន​ស្អាត​ល្អ​ដូច​ដើម​វិញ ហើយ​អាច​អនុវត្ត​វិធី​បែប​នេះ​បាន​ជា​រៀង​រហូត​ដោយ​ឥត​កំណត់​ពេល​វេលា​​​​។ ​​​គេ​ស្រាវ​ជ្រាវ​ឃើញ​​​សត្វ​​​​ខ្ញែរ​​​​​៥​ប្រភេទ​ដែល​អាច​អនុវត្ត​វិធី​បែប​នេះ ​ដើម្បី​​បន្ត​ជីវិត​រស់​នៅ​គ្មាន​ទី​បញ្ចប់​​​។​

​នៅ​លើ​ភព​ផែន​ដី​នេះ​​, ​គេ​គិត​ថា​​​​អ៊ីម​ម័រថល​ ជេលី​ហ្វ៊ីស ​​​ជា​សត្វ​ដែល​​រស់​បាន​យូរ​​បំផុត​​​​​។ ពួក​វា​​បាន​ចាប់​កំណើត និង​បន្ត​រស់​នៅ​​​​ក្នុង​​ទឹក​​សមុទ្ទ​​តាំង​ពី​មុន​ការ​ចាប់​កំណើត​នៃ​សត្វ​ដាយណូសឺ​ទៅ​ទៀត​។ ​​​​ឥឡូវ​នេះ ដាយណូសឺ​បាន​​​ស្លាប់​​តាំង​ពី​រាប់​សិប​លាន​ឆ្នាំ​មក​ហើយ​​​​​។​​ ប៉ុន្តែ​អ៊ីមម័រថល ជេលី​ហ៊្វីស​នៅ​តែ​បន្ត​ជីវិត​រស់​នៅ​។​​ ហេតុ​នេះ​ គ្មាន​នរណា​ដឹង​​ពី​​​​អាយុ​ពិត​ប្រាកដ​របស់​វា​​បាន​ឡើយ​​។ ​ជីវិត​របស់​ពួក​វា​ បើ​ត្រូវ​ដល់​ទី​បញ្ចប់ ​គឺ​​​​​​ដោយ​សារ​​សត្វ​ដទៃ​​ស៊ី​ជា​ចំណីបដូច​ជា​​អណ្ដើក​ ត្រី​បាឡែន ឬ​ត្រី​សមុទ្ទ​។​​​

ខ្ញែរ​សមុទ្ទ​មាន​​វដ្ដ​ជីវិត​​​​ស្មុគ​ស្មាញ​ប្រទាក់​ក្រឡា​គ្នា​​​។ ​​វា​ចាប់​ផ្ដើម​​ដំបូង​​ពី​កូន​ដឹកដឿ​​​ (larvae)​ ដែល​​រសាត់​នៅ​លើ​ទឹក​សមុទ្រ​។ ក្រោយ​មក,​ ដឹក​ដឿ​​​មុជ​ចុះ​ទៅ​ក្រោម​ទឹក​​​​​ដើម្បី​ស្វែង​រក​វត្ថុ​​សម្រាប់​តោង​។ ជួន​កាល​​រសាត់​​ទៅ​ប៉ះ​ថ្ម​​ប៉​​ប្រះ​ទឹក,​ វា​ក៏​ចាប់​តោង​ថ្ម​នោះ​។ ជួន​កាល​​ចុះ​​​ទៅ​​ដល់​បាត​សមុទ្រ​,​​ វា​ក៏​ចាប់​តោង​បាត​សមុទ្ទ​។ ​បន្ទាប់​ពី​មាន​ទ្រនំ​សម្រាប់​ជ្រក​​​​កោន​​ហើយ​​, វា​វិវត្ត​ខ្លួន​ទៅ​ជា​​កញ្ចុំ​​ និង​​រីក​លូត​លាស់​រហូត​ដល់​ធំ​ពេញ​វ័យ​។ បន្ទាប់​មក​, វា​​​ផុស​ពី​បាត​សមុទ្ទ​ទៅ​​​ផ្ទៃ​ទឹក​ខាង​លើ​វិញ​​​​ និង​ចាប់​ផ្ដើម​​បង្ក​បង្កើត​​កូន​ចៅ​។ នៅ​ពេល​ធំ​ពេញ​វ័យ​, គេ​ឱ្យ​ឈ្មោះ​ថា​​មេឌូសា ​(medusa) ​​ដែល​​មាន​រូប​រាង​ក្រឡូម​ប៉ែក​ខាង​លើ​ដូច​​​ផ្សិត​ចំបើង​។​​


​​ខាង​ក្រោម​នេះ​ជា​ដំណាក់​កាល​ទាំង​​៥​នៃ​វដ្ដ​ជីវិត​របស់​​ខ្ញែរ​សមុទ្ទ​
សម្រាប់​​​​ខ្ញែរ​សមុទ្ទទូ​ទៅ,​ ពួក​វា​អាច​ឆ្លង​កាត់​ដំណាក់​កាល​ទាំង​៥​​​តែ​​ម្ដងគត់​។​ ​​នៅ​ពេល​​ត្រូវ​អស់​អាយុ​សង្ខារ​, ពួក​វា​ត្រូវតែ​ស្លាប់​គ្មាន​ថ្ងៃ​វិល​វិញ​​​​។ ប៉ុន្តែ​ខ្ញែរអ៊ីម​ម័រ​ថល ជេ​លី​ហ្វ៊ីស​​​ ​អាច​​ឆ្លង​កាត់​ដំណាក់​កាល​ទាំង​៥​នេះ​សា​ចុះ​សា​ឡើង​គ្មាន​ថ្ងៃ​បញ្ចប់​។​


១- ​ដំណាក់​កាល​ទី​១ ឬ​​ការ​ញាស់​ចេញ​ជា​ស៊ុត​
​សត្វ​ខ្ញែរ​ចាប់​ផ្ដើម​ជីវិត​ដំបូង​នៅ​លើ​ភព​ផែន​ដី​នេះ​ជា​ទម្រង់​ស៊ុត​ ឬ​ពង​។ ខ្ញែរ​​​ញី​ជម្រុះ​ពង​​​ទៅ​ក្នុង​ទឹក​សមុទ្ទ​, ចំណែក​ខ្ញែរ​ឈ្មោល​​បញ្ចេញ​មេ​ជីវិត​របស់​វា​ទៅ​ក្នុង​ទឹក​សមុទ្ទ​ដែរ​។ មេ​ជីវិត​ញី​ និង​ឈ្មោល​ចេះ​តែ​រសាត់​អណ្ដែត​​ទៅ​តាម​រលក​សមុទ្ទ។​​រហូត​ដល់​ដំណាក់​កាល​ដែល​ពួក​វា​ជួប​គ្នា​ និង​ចាប់​ផ្ដើម​បង្ក​កំណើត​​​។


២- ដំណាក់​កាល​ទី​២ ឬ​ផ្លានូឡា
​​នៅ​ពេល​មេ​ជីវិត​ញីឈ្មោល​​រលាយ​ចូល​គ្នា​ហើយ វា​មិន​ទាន់​ញាស់​ជា​កូន​ខ្ញែរ​ភ្លាម​ទេ​។ ​វា​នឹង​បន្ត​​រសាត់​អណ្ដែត​នៅ​លើ​ទឹក​សមុទ្ទ​​បណ្ដើរ​ និង​​ចាប់​ផ្ដើម​រីក​លូត​លាស់​​ក្លាយ​ជា​​ផ្លានូឡា (planula) ដែល​​ជា​​ស៊ុត​ខ្ញែរ​មាន​រាង​ពង​ក្រពើ និង​មាន​ដុះ​រោម​វែង​ៗ​ដូច​សរសៃ​សក់​។ វា​ចេះ​តែ​រសាត់​អណ្ដែត​ជា​បន្ត​ទៀត​រហូត​ដល់​រក​ឃើញ​វត្ថុ​រឹងសម្រាប់​តោង​​។


៣- ដំណាក់​កាល​ទី​៣​ ឬ​ផូលីប (polyp)
នៅ​ពេល​វា​តោង​ភ្ជាប់​ខ្លួន​នឹង​វត្ថុ​រឹង​ ឧទាហរណ៍​ដូច​ជា​បាត​សមុទ្ទ ឬ​ថ្ម​ប៉​ប្រះ​ទឹក​, មេ​ជីវិត​ញី​ឈ្មោល​ដែល​​កើត​បាន​​​ជា​ស៊ុត​​ក៏​ចាប់​ផ្ដើម​វិវត្ត​ទៅ​ជា​ផូលីប​។ ផូលីប​រីក​លូត​លាស់​ធំ​ទៅ​ៗ​​ក្លាយ​ជា​ផូលីប​ដ៏​ធំ​មួយ​។ ក្រោយ​មក​ ផូលីប​ធំ​នេះ​​​បំបែក​ខ្លួន​ទៅ​ជា​ផូលីប​តូច​ៗ​ជា​ច្រើន​។​


៤- ដំណាក់​កាល​ទី​៤ ឬ​អេហ្វ៊ីរ៉ា (ephyra)
​នៅ​ពេល​ផូលីបត្រៀម​​លក្ខណៈ​សម្បត្តិ​ដើម្បី​ផ្ដាច់​ខ្លួន​រួច​ហើយ, ​វា​ចាប់​ផ្ដើម​ផ្ដាច់​ខ្លួន​ម្ដង​មួយ​ៗ​។ ខ្លួន​ដែល​ផ្ដាច់​ចេញ​នេះ​គេ​ហៅ​ថា​អេហ្វ៊ីរ៉ា។ ផ្ដាច់​រួច​ហើយ, ​វា​មាន​សេរី​ភាព​អាច​រសាត់​អណ្ដែត​ទៅ​ទី​ណា​ក៏​បាន​ ហើយ​មាន​រូប​រាង​ជា​ខ្ញែរ​ពេញ​វ័យ​។​


៥- ដំណាក់​កាល​ទី​៥ ឬ​មេឌូសា (medusa)
​នៅ​ពេល​អេហ្វ៊ីរ៉ា​រីក​លូត​លាស់​​ពេញ​រូប​រាង​ គេ​ហៅ​ថា​មេឌូសា​ និង​ពេញ​លក្ខណៈ​ជា​ខ្ញែរ​សមុទ្ទ​។ សម្រាប់​ខ្ញែរអ៊ីម​ម័រ​ថល​ ជេលីហ្វ៊ីស​​, វា​នឹង​អនុវត្ត​វិធី​នេះ​សា​ចុះ​សា​ឡើង​ជា​រៀង​រហូត​។ អី​ចឹង​ហើយ​​បាន​ជា​គេ​ហៅ​វា​ថា​ជា​ «ខ្ញែរ​​សមុទ្ទ​អមតៈ»៕​​


ប្រភព៖ គេហ​ទំព័រ​ប៊ីប៊ីស៊ី​​ (BBC) និង​ប្រភព​ដទៃ​ទៀត​​
https://www.bbcearth.com/news/the-jellyfish-that-never-dies
https://a-z-animals.com/blog/how-old-is-the-oldest-jellyfish-ever/#:~:text=Wild%20species%20can%20live%20anywhere,fish%2C%20than%20from%20old%20age  

អត្ថបទសរសេរ ដោយ

កែសម្រួលដោយ