រាជធានីភ្នំពេញ ៖ ជំងឺលើសសម្ពាធឈាមជាបញ្ហាចម្បងមួយសម្រាប់សុខភាពសាធារណៈ ដែលជាទូទៅវាជាមូលហេតុចម្បងដែលតម្រូវឱ្យអ្នកជំងឺមកជួបគ្រូពេទ្យ។ នេះជាប្រសាសន៍លោកវេជ្ជបណ្ឌិត ស៊ង សុភ័ក្ត្រ ឯកទេសជំងឺបេះដូង សរសៃឈាម មន្ទីរពេទ្យកាល់មែ៉តថ្លែងប្រាប់ដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលមកពិនិត្យជំងឺ ។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិតបានថ្លែងបន្តទៀតថា ជំងឺលើសសម្ពាធឈាម អាចបង្កនូវផលវិបាកជាច្រើន ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់ប្រព័ន្ធប្រសាទខួរក្បាល បេះដូង សរសៃឈាម និងតម្រងនោម។
ក-ជំងឺលើសសម្ពាធឈាមត្រូវបានធ្វើរោគ វិនិច្ឆ័យដោយគ្រូពេទ្យហើយត្រូវបានបែងចែកសម្ពាធឈាមទៅតាមចំណាត់ថ្នាក់ដូចតទៅ ៖
-សម្ពាធឈាមនៅពេល Systole (mmHg)
-សម្ពាធឈាមធម្មតា តូចជាង ១២០
-ជិតលើសសម្ពាធឈាម ចាប់ពី១២០-១៣៩
-លើសសម្ពាធឈាមដំណាក់កាលទី១ ចាប់ពី ១៤០-១៥៩
-លើសសម្ពាធឈាមដំណាក់កាលទី២ ធំជាង ១៦០ សម្ពាធឈាមនៅពេល Diastole (mmHg)
-សម្ពាធឈាមធម្មតា តូចជាង៨០
-ជិតលើសសម្ពាធឈាមចាប់ពី ៨០-៨៩
-លើសសម្ពាធឈាមដំណាក់កាលទី១ចាប់ពី ៩០-៩៩
-លើសសម្ពាធឈាមដំណាក់កាលទី២ ធំជាង ១០០
ខ-ក្នុងចំណោមអ្នកជំងឺលើសសម្ពាធឈាម ប្រហែលជា៩០ភាគរយ យើងពុំអាចរកឃើញពីមូលហេតុបង្កនៅឡើយទេ (Hypertension artérielle essentielle ou primitive) តែមានប្រហែលជា១០ភាគរយប៉ុណ្ណោះ ដែលមានមូលហេតុបង្កច្បាស់លាស់ ដែលនៅក្នុងនោះរួមមាន៖
-ការប្រើប្រាស់ថ្នាំបំបាត់ការឈឺចាប់ប្រភេទ AINS, Corticoïdes
-ជំងឺ Cushing (Maladie de Cushing)
-ជំងឺដុំក្រពេញលើតម្រងនោម (Phéochromocytose)
-ជំងឺដុំគីសច្រើននៅតម្រងនោម (Polykystose rénale)
-ជំងឺលើសសម្ពាធឈាមដោយសារសរសៃឈាមតម្រងនោម (Hypertension artérielle rénovasculaire)
-ជំងឺត្បៀតសរសៃឈាមអាអក (Coartation aortique)
-ជំងឺសរសៃឈាមអាអក (Maladie aortique)
គ-រោគសញ្ញានៃជំងឺលើសសម្ពាធឈាមជាទូទៅជំងឺលើសសម្ពាធឈាមមិនមានរោគសញ្ញាអ្វីឱ្យច្បាស់លាស់ទេ តែភាគច្រើននៃរោគសញ្ញា ស្តែងចេញជាផលវិបាកនៃជំងឺនោះ ។
ឃ-ផលវិបាកនៃជំងឺលើសសម្ពាធឈាម
១-ការប៉ះពាល់ទៅលើបេះដូងៈ ជំងឺលើសសម្ពាធឈាម គឺជាកត្តាដែលបង្កឱ្យមានកំណកខ្លាញ់នៅក្នុងសរសៃឈាមបេះដូង (athérome) ដែលអាចបណ្ដាលឱ្យមានជំងឺស្ទះសរសៃឈាមបេះដូង (cardiopathie ischémique) ។ ជំងឺនេះក៏ជាកត្តាធ្វើឱ្យសាច់ដុំបេះដូងឡើងក្រាស់ (Hypertrophie ventriculaire gauche) ដែលជាកត្តាមួយធ្វើឱ្យសាច់ដុំបេះដូងត្រូវការអុកស៊ីសែនលើសពីធម្មតា ដែលបណ្ដាលឱ្យមានជំងឺបេះដូងកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ ។ រោគសញ្ញាដែលស្ដែងចេញមានដូចជា ៖
-ឈឺទ្រូងចាក់មក ក ឬដើមដៃឆ្វេង (Angine de poitrine)
-ហត់នៅពេលធ្វើការងារប្រចាំថ្ងៃ ឬក៏ហត់នៅពេលសម្រាក
២-ការប៉ះពាល់ទៅលើសរសៃឈាម ៖ ជំងឺលើសសម្ពាធឈាមបង្កឱ្យមាន
-កំណកខ្លាញ់នៅក្នុងសរសៃឈាម (arthérome)
-ការរីកប៉ោងធំនៃសរសៃឈាម (Anévrysmes)
-ការបែកនូវសរសៃឈាមធំ (dissections aortiques)
-ការស្ទះសរសៃឈាមនៅជើង (artériopathie oblitérante des membres inférieurs) ដែលស្ដែងចេញឱ្យថមថយនៅចម្ងាយដើររបស់អ្នកជំងឺ (claudication intermittente)
៣-ប៉ះពាល់ទៅលើប្រព័ន្ធប្រសាទ ៖ ជំងឺលើសសម្ពាធឈាមអាចបង្កឱ្យមានជាជំងឺស្ទះ សរសៃឈាមខួរក្បាល ឬបែកសរសៃឈាមនៅខួរក្បាល (Accident vasculaire cérébral ischémique ou hémorragique) ដែលរោគសញ្ញា ស្ដែងចេញដោយអ្នកជំងឺទន់ដៃទន់ជើង ឬស្ពឹកមួយចំហៀងខ្លួន និយាយមិនច្បាស់ ឈឺក្បាល និងបាត់បង់ស្មារតី ។
៤-ការប៉ះពាល់ទៅលើតម្រងនោម ៖ ជំងឺលើសសម្ពាធឈាមអាចបង្កឱ្យមានជំងឺខ្សោយតម្រងនោម ដែលធ្វើឱ្យមានជាតិសាច់ចេញតាមទឹកនោម (ទឹកនោមប្រៃ) ដោយសារតែផលប៉ះពាល់ទៅលើសរសៃឈាមតម្រងនោម ហើយធ្វើឱ្យលើសសម្ពាធឈាមកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ ដែលរោគសញ្ញាស្ដែងចេញមានដូចជា ហើមជើងទាំងសងខាង ហើមមុខ ពិសេសត្របកភ្នែក ។
៥-ការប៉ះពាល់ទៅលើភ្នែក ៖ វាអាចធ្វើឱ្យគំហើញរបស់ភ្នែកមានការធ្លាក់ចុះ ឬធ្ងន់ធ្ងររហូតដល់មើលពុំឃើញ។ ជាទូទៅផលវិបាកនៃជំងឺលើសសម្ពាធឈាមអាចត្រូវបានធើ្វការបង្ការ ដោយអ្នកជំងឺត្រូវ៖
-ពិសាថ្នាំតាមវេជ្ជបញ្ជា
-មកតាមដាន តាមការណាត់ជួបជាមួយគ្រូពេទ្យឱ្យបានជាប់លាប់
-អនុវត្តតាមដំបូន្មានរបស់គ្រូពេទ្យ តាមរយៈការពិសាតមប្រៃ ខ្លាញ់ និងធ្វើលំហាត់ប្រាណឱ្យបានទៀងទាត់។
លោកវេជ្ជបណ្ឌិត ស៊ង សុភ័ក្ត្រ ឯកទេសជំងឺបេះដូង សរសៃឈាមមន្ទីរពេទ្យកាល់ម៉ែតបានសំណូមពរថា បើសិនលោកអ្នកមានរោគសញ្ញា និងកត្តាគ្រោះថ្នាក់ដូចបានរៀងរាប់ខាងលើ សូមមកពិគ្រោះជាមួយក្រុមគ្រូពេទ្យឯកទេសនៅមន្ទីរពេទ្យកាល់ម៉ែត ដើម្បីស្វែងរកការការពារ និងការព្យាបាលឲ្យទាន់ពេលវេលា និងមានប្រសិទ្ធភាព ជៀសវាងបង្កឲ្យគ្រោះថ្នាក់ដល់អាយុជីវិត ៕
ចែករំលែកព័តមាននេះ