ដឹង​អត់! អ្វី​ទៅ​ហៅ​ថា Cyber security ?


រាជធានី​ភ្នំពេញ​៖ អ្នកជំនាញ​នៃ​និ​យ​ត័ករ​ទូរគមនាគមន៍​កម្ពុជា លោក អុឹម វុ​ត្ថា បាន​លើក​ឡើង​ថា Cyber security គឺជា​ការ​អនុវត្ត ឬ​ប្រតិបត្តិការ​នៃ​ការ​ការពារ​ប្រព័ន្ធ​បណ្តាញ និង​កម្មវិធី​សុ​ហ្វ​វែ (Software) ពី​កា​វាយលុក ឬ​ការ​វាយប្រហារ​ឌី​ជី​ថ​ល​។ ការ​វាយលុក ឬ​ការ​វាយប្រហារ​សាយ​ប័​រ (Cyber) នេះ គឺជា​និច្ច​ជា​កាល​ជួយ​ដល់​ការ​លុក​ចូល ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ ឬ​កំទេច​នូវ​ព័ត៌មាន​រសើប​ៗ លួច​យក​លុយ​ពិ​អ្នក​ប្រើប្រាស់ ឬ​ធ្វើ​រាំងស្ទះ​ដល់​ដំណើរការ​ធុរកិច្ច​ទូទៅ​។

​លោក អ៊ឹម វុ​ត្ថា ក៏​បាន​បញ្ជាក់​ថា ប្រតិបត្តិការ​ប្រកបដោយ​ប្រសិទ្ធភាព​នៃ​ការ​វាស់វែង​សន្តិសុខ​សាយ​ប័​រ (Cyber Security) គឺ​ស្ថិត​នៅ​ជា​ការ​ប្រឈម​ក្នុង​ការ​អនុវត្ត​នៅឡើយ​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ពីព្រោះ មាន​ឧបករណ៍​កើនឡើង​ច្រើន​ឡើង​ៗ​ជាង​ចំនួន​មនុស្ស និង​អ្នក​វាយលុក​ទៅ​ទៀត ដែល​ជា​បុព្វហេតុ​ក្នុង​ការ​បង្កើត​ថ្មី​។ បច្ចេកវិទ្យា គឺជា​បញ្ហា​ចម្បង​ក្នុង​ការ​ផ្តល់​ដល់​អង្គភាព និង​បុគ្គល នូ​ឧបករណ៍​សន្តិសុខ​កុំព្យូទ័រ ដែល​តម្រូវ​ការពារ​ដោយ​ខ្លួនឯង ពី​ការ​វាយប្រហារ​សាយ​ប័​រ​។

មាន​សមាសភាព​បី​ជា​មូលដ្ឋាន ត្រូវ​តែ​ការពារ ឧបករណ៍​ចុង​ក្រោយ (endpoint devices) ដូច​ជា​កុំព្យូទ័រ ឧបករណ៍​វៃឆ្លាត និង​ឧ​បករ​ណ័​បង្ហាញផ្លូវ (Router) បណ្តាញ (Network) និង​ពពក (Cloud) ។ បច្ចេកវិទ្យា​រួម ប្រើ​ដើម្បី​ការពារ សមាសភាព​ទាំងនេះ រាប់​បញ្ចូល​ទាំង ជញ្ជាំង​ភ្លើង​ជំនាន់​ថ្មី (Next-Generation firewall) ចម្រោះ DNS ការ​ការពារ Malware សុ​ហ្វ​វ៉ែ​វ៉ី​រ៉ូ​ស និង​ដំណោះស្រាយ​សន្តិសុខ​អុី​ម៉ែ​ល​។

​បើ​យោង​តាម​អ្នកជំនាញ​ដដែល​បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា នៅ​ក្ន​ង​ពិភព​កា​រត​ភ្ជាប់​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ម្នាក់​ៗ​ទទួល​បាន​ប្រយោជន៍​ពី​កម្មវិធី​ការពារ​សាយ​ប័​រ​បង្ការ​មុន​។ នៅ​ក្នុង​បុគ្គល ការ​វាយលុក​សន្តិសុខ​សាយ​ប៍រ អាច​ជា​លទ្ធផល នៅ​ក្នុង​អ្វី​ៗ​ទាំងអស់ ដែល​ចេញពី​ការ​កំណត់​អត្ត​សញ្ញាញ​កម្ម​នៃ​អំពើ​ចោ​កម្ម ការ​ប៉ុនប៉ង​ជំរឹត​យក​ប្រាក់ ការ​ធ្វើ​ឲ្យ​បាត់បង់​ទិន្នន័យ​សំខាន់​ៗ ដូច​ជា​រូបថត​ក្រុម​គ្រួសារ​។ ម្នាក់​ៗ​ពឹងផ្អែក​ហេដ្ឋា​រចនា​សម្ព័ន្ធ ដូច​ជា ចំការ​ឋា​ម​ពល មន្ទីរពេទ្យ និង​ក្រុមហ៊ុន​ហិរញ្ញវត្ថុ​។ ការ​រក្សា​សន្តិសុខ​ទាំងនោះ និង​អង្គភាព​នានា​ដទៃ​ទៀត គឺ​ចាំបាច់​រក្សា​អនុគមន៍​សង្គម​របស់​យើង​។

ប្រភេទ​នៃ​ការ​គំរាមកំហែង​សន្តិសុខ​សាយ​ប័​រ រួម​មាន​៖ Ransomeware, Malware, social Engineering,Phishing ។ Ransomware គឺជា​ប្រភេទ​នៃ​កម្មវិធី​ព្យាបាទ​វា​ត្រូវ​បាន​រចនា​ឡើង​ដើម្បី​ជំរិត​យក​លុយ​ដោយ​រាំង​ខ្ទប់​ការ​ចូល​ប្រើ​ឯកសារ​ឬ​ប្រព័ន្ធ​កុំ​ព្យួ​ទ័​រ​រហូត​ដល់​បង់ថ្លៃ​លោះ​។ ការ​បង់ថ្លៃ​លោះ​មិន​ធានា​ថា​ឯកសារ​នឹង​ត្រូវ​បាន​រក​ឃើញ​ឡើង​វិញ​ឬ​ប្រព័ន្ធ​ត្រូវ​បាន​ស្តារ​ឡើងវិញ​។

​Malware​គឺជា​ប្រភេទ​នៃ​កម្មវិធី​ដែល​បាន​រចនា​ឡើង​ដើម្បី​ទទួល​បានការ​ចូល​ដំណើរការ​ដោយ​គ្មាន​ការ​អនុញ្ញាត​ឬ​ធ្វើ​អោយ​ខូចខាត​ដល់​កុំព្យូទ័រ​។​Social engineering គឺជា​យុទ្ធសាស្ត្រ​មួយ​ដែល​មារ​សត្រូវ​ប្រើ​ដើម្បី​បញ្ឆោត​អ្នក​ឱ្យ​បង្ហាញ​ព័ត៌មាន​រសើប​។ ពួក​គេ​អាច​ស្នើ​សុំ​ការ​ទូទាត់​ប្រាក់​ជា​រូបិយប័ណ្ណ​ឬ​ទទួល​បាន​ព័ត៌មាន​សម្ងាត់​របស់​អ្នក​។ វិស្វកម្ម​សង្គម​អាច​ត្រូវ​បាន​ផ្សំ​ជាមួយ​ការ​គំរាមកំហែង​ណាមួយ​ដែល​បាន​រាយ​ខាងលើ​ដើម្បី​ធ្វើ​ឱ្យ​អ្នក​ទំនងជា​ចុច​លើ​តំណ​ទាញ​យក​មេរោគ​ឬ​ទុកចិត្ត​លើ​ប្រភព​ដែល​មាន​គ្រោះ​ថ្នាក់។

Phishing គឺជា​ការ​អនុវត្ត​នៃ​ការ​ផ្ញើ​អ៊ី​ម៉ែ​ល​ក្លែងបន្លំ​ដែល​ស្រ​ដៀង​នឹង​អ៊ី​ម៉ែ​ល​ពី​ប្រភព​ដែល​មានកេរ្តិ៍​ឈ្មោះ​។ គោលបំណង​គឺ​លួច​យក​ទិន្នន័យ​រសើប​ដូច​ជា​លេខ​កាត​ឥណទាន​និង​ព័ត៌មាន​ចូល​។ វា​ជា​ប្រភេទ​​ទូទៅ​បំផុត​នៃ​ការ​វាយប្រហារ​តាម​អ៊ី​ន​ធើ​ណែ​ត​។

អ្នក​អាច​ជួយ​ការពារ​ខ្លួន​អ្នកតា​មរយៈ​ការ​អប់រំ ឬ​ដំណោះស្រាយ​បច្ចេកវិទ្យា​ដែល​គ្រប់គ្រង​អ៊ី​ម៉ែ​ល​ដែល​មានគំនិត​អាក្រក់​៕ (​កែសម្រួល​ដោយ ៖ បុប្ផា​)

Facebook Google Twitter Email

ព័ត៌មាន​ជាតិ

អត្រាប្តូរប្រាក់

អត្រាប្តូរប្រាក់ផ្សេងទៀត

Live

Sponsored News

ការស្ទង់មតិគេហទំព័រថ្មី




សូម​អរគុណ