កាលពីសម័យប្រជុំនៅរដ្ឋសភា នាថ្ងៃទី៩សីហា ឆ្នាំ២០១២ ដើម្បីធ្វើការឆ្លើយតបទៅនឹង ការចោទសួរឥតឈប់ឈរពីសំណាក់ក្រុមតំណាងរាស្រ្តមួយចំនួន ដែលប្រឆាំងនឹងរាជរដ្ឋាភិបាល សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានថ្លែងបញ្ជាក់ច្បាស់ថា កម្ពុជាមិនបានបាត់បង់ទឹកដីសូម្បីតែមួយចំអាមទៅឲ្យវៀតណាមនោះទេ ។
បក្សប្រឆាំងបានថ្កោលទោសរាជរដ្ឋាភិបាលដែលដឹកនាំដោយសម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ថា បានអនុញ្ញាតឲ្យប្រជាជនវៀតណាមចូលមកកាន់កាប់ដីខ្មែរ ធ្វើឲ្យកម្ពុជាបាត់បង់ទឹកដីជាច្រើន។ ពួកគេកំពុងលើកបដា ឯករាជ្យភាព អធិបតេយ្យភាព បូរណភាពទឹកដី គ្រប់ទីកន្លែង ដើម្បីបញ្ជាក់នូវទឹកចិត្តស្នេហាជាតិរបស់ពួកគេដើម្បីទាញយកសំឡេងឆ្នោត ។ តាក់ទិកនេះភាគច្រើន ក៏គេសង្កេតឃើញកើតមានឡើងនៅបណ្ដាប្រទេសដែលទើបតែងើបចេញពីអាណានិគមនិយមផងដែរ ។
តើរឿងពិតនោះវាយ៉ាងដូចម្ដេច?
យើងគួរនាំគ្នារំឭកពីកិច្ចព្រមព្រៀងនៅទីក្រុងប៉ារីស កាលពីឆ្នាំ១៩៩១ ដែលញុំាងដល់ការបពា្ចប់សង្រ្គាមស៊ីវិលរ៉ាំរ៉ៃជាងពីរទសវត្សមកហើយនោះ ក្រោមការសម្របសម្រួលរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (អ.ស.ប.) ដែលមានតំណាងរដ្ឋាភិបាលចំនួន១៨ប្រទេសចុះហត្ថលេខាធ្វើជាសាក្សីឲ្យកម្ពុជា ក្នុងនោះមានមហាអំណាចទាំង៥គឺ បារាំង ចិន រុស្ស៊ី អង់គ្លេស និង សហរដ្ឋអាមេរិក រួមទាំងវៀតណាមផងដែរ ។ មាត្រាទី១នៃកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពីអធិបតេយ្យភាព ឯករាជ្យភាព បូរណភាពទឹកដី និងមិនឈ្លានពានគ្នា…ចែងថា«កម្ពុជាសូមប្រកាសជាមហោឡារិក ថែរក្សា ការពារ អធិបតេយ្យភាព ឯករាជ្យភាព បូរណភាពទឹកដី និងមិនឈ្លានពានគ្នា…» ។
ជាក់ស្តែង ហើយដែលគេមិនត្រូវសង្ស័យនោះគឺ កម្ពុជាបានខិតខំប្រឹងប្រែងដោយឥតរួញរា ដៃម្ខាងបំពេញនូវភារកិច្ចដែលមានចែងក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងដែលក្នុងនោះមាន ការស្តារនីតិសម្បទា និងការកសាងកម្ពុជាឡើងវិញ រីឯដៃម្ខាងទៀត បានខិតខំចរចាជាមួយប្រទេសជិតខាង ពិសេសជាមួយវៀតណាម ក្នុងការពិនិត្យឡើងវិញនូវខ្សែព្រំដែនឆ្នាំ១៩៣៣-១៩៥៣ ។
នាឆ្នាំ២០០៥ កម្ពុជា និងវៀតណាម បានឯកភាពគ្នាបង្កើតគណៈកម្មការចម្រុះព្រំដែនដើម្បី គូសខ្សែព្រំដែន និងបោះបង្គោលឲ្យបានច្បាស់លាស់ឡើងវិញ ជាពិសេសលើផ្ទៃដីណាដែលកំពុងមានបញ្ហា ។
គេមិនត្រូវបំភ្លេចនូវទំព័រប្រវត្តិសាស្រ្តរបស់កម្ពុជា គឺនាឆ្នាំ១៩៦៤ ព្រះមហាក្សត្រសម្តេចព្រះបាទនរោត្តម សីហនុ បានយកផែនទីកម្ពុជាខ្នាត ១/១០០.០០០ តម្កល់នៅ អ.ស.ប. ដែលផែនទីនេះត្រូវបានអន្តរជាតិទទួលស្គាល់ ក្នុងនោះមានប្រទេសវៀតណាមទាំងខាងជើង និងខាងត្បូងផងដែរ ។ ផែនទីដែលយើងលើកយកមកនិយាយនេះ បានផលិតឡើងនាឆ្នាំ១៩៣៣ និង១៩៥៣ ដែលកាលនោះកម្ពុជា និងវៀតណាម កំពុងស្ថិតនៅក្រោមអាណានិគមនិយមបារាំងនៅឡើយ ។ រីឯបង្គោលព្រំខណ្ឌសីមា ក៏ពុំទាន់មានច្បាស់លាស់នៅឡើយដែរ ។ ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងបញ្ហានេះ បើគេលើកពីគោលការណ៍ច្បាប់អន្តរជាតិភាសាឡាតាំង “ Uti Possidetis” គឺព្រំដែនមួយដែលបានកំណត់រួចហើយកាលពីសម័យអាណានិគមនិយមនោះ អន្តរជាតិត្រូវទទួលយកបាននៅខណៈពេលដែលប្រទេសនោះបានទទួលឯករាជ្យ ឬក៏ទឹកដីនោះនៅតែជារបស់អ្នកកាន់កាប់ លើកលែងតែមានការអនុញ្ញាតកែប្រែណាមួយពីសន្ធិសញ្ញា ។
ក្នុងតួនាទីជាប្រទេសហត្ថលេខីមួយនៃកិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីស វៀតណាម បានបន្តនូវការទទួលស្គាល់យ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួននូវផែនទីកម្ពុជា ។ ជាទូទៅ សម្តេចនាយករដ្ឋមន្រ្តី បានសង្កត់ធ្ងន់ថា «យើងនឹងធ្វើការដោះដូរដីធ្លីគ្នាឱ្យមានសមភាពរវាងកម្ពុជា និងវៀតណាម មួយហិកតាទៅមួយហិកតាមក គឺភូមិណាដែលមានប្រជាជននៃប្រទេសទាំងពីរបានរស់នៅជាយូរមកហើយ»។ ហើយបញ្ហាផ្ទៃដីនេះទៀត សម្តេចតេជោ បានមានប្រសាសន៍ទៀតថា ប្រព័ន្ធស្ទង់ដទៃទៀតដែលប្រើប្រាស់ខ្នាតផែនទីខុសៗគ្នាបានបង្ហាញថា កម្ពុជាមានផ្ទៃដីពី១៨១.៦០៦ដល់ ១៨១.៣១២ គីឡូម៉ែត្រក្រឡា ។ ក្នុងន័យនេះ សម្តេចតេជោ បានបញ្ជាក់ទៀតថា «ការទទួលខុសត្រូវនេះ គឺទុកភារកិច្ចឱ្យក្រុមបច្ចេកទេស គណៈកម្មការចម្រុះកិច្ចការព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម បន្តការវាស់វែង និងបោះបង្គោលព្រំសីមាតទៅទៀត»។
ក្នុងន័យនេះ យើងក៏គួររំឭកខ្លួនយើងផងដែរថា គឺយើងមានបញ្ហាឈឺក្បាលមួយទៀត គឺការកំណត់ខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនភូមិភាគខាងលិច ។ សម្តេចតេជោ បានបន្ថែមថា «ទុកភារកិច្ចឱ្យគណៈកម្មាធិការចម្រុះកំណត់ព្រំដែនគោកខ្មែរ-ថៃ ជាអ្នកធ្វើការងារ» ហើយលោកសរុបថា «កម្ពុជាក្រោមការដឹកនាំរបស់ខ្ញុំ មិនឱ្យបាត់បង់ទឹកដីឱ្យប្រទេសជិតខាងសូម្បីមួយមីលី្លម៉ែត្រឡើយ» ។
ចាប់ពីបដិសន្ធិមកទល់បច្ចុប្បន្ន កិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីស មានអាយុ២១ឆ្នាំ ហើយ ។ ជាការពិតណាស់ ប្រទេសហត្ថលេខីទាំងអស់ បានធ្វើជាសាក្សីលើសមិទ្ធផលកម្ពុជាទទួលបាន។ ជាងនេះទៅទៀត គេសង្កេតឃើញថា កម្ពុជា និងវៀតណាម បានប្រតិបត្តិយ៉ាងហ្មត់ចត់តាមកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពី អធិតេយ្យភាព បូរណភាពទឹកដី និងការមិនឈ្លានពានគ្នា ។
បញ្ហាសំខាន់នៅទីនេះគឺថា យើងត្រូវការខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនមួយដែលប្រទេសទាំងពីរទទួលស្គាល់ទាំងអស់គ្នា ហើយប្រជាជនជិតខាងនៃប្រទេសទាំងពីរមានចេតនារម្មណ៍ចង់រស់នៅជិតខាងសុខដុមជាមួយគ្នា គោរពអធិបតេយ្យភាព បូរណភាពទឹកដី និចៀសវាងការរំលោភគ្នាទៅវិញទៅមក ។
អ្នកដែលស្រឡាញ់សន្តិភាព និងប្រជាធិបតេយ្យពិតប្រាកដ មិនត្រូវដើរអុជអាល បញ្ឆេះភ្លើងកំហឹងឲ្យមានការស្អប់ខ្ពើមគ្នានោះទេ ។ ចលនាណាមួយដែលមានបំណងធ្វើឲ្យរដ្ឋាភិបាលមួយដែលកើតចេញពីឆន្ទៈប្រជាពលរដ្ឋ រង្គោះរង្គើនោះ ក៏ពុំមែនជាកីឡានយោបាយ ប្រកបដោយយុតិ្តធម៌ និងត្រឹមត្រូវនោះដែរ ។ ដូចនេះ គួរយើងផ្តល់ពេលវេលាដល់រាជរដ្ឋាភិបាលដឹកនាំការងារប្រទេសជាតិដើម្បីឈានឆ្ពោះទៅរកសន្តិភាពស្ថិតស្ថេរមួយ ក្នុងនោះគេចាំបាច់ត្រូវមានបន្ទាត់ព្រំដែនមួយច្បាស់លាស់ ដើម្បីប្រជាជនប្រទេសទាំងពីររស់បានដោយសុខដុម និងសុខសន្តិភាព ។ យើងគួរអាណិតអាសូរ និងជួយប្រជាជនដែលរស់នៅតាមទល់ដែន ពិសេសដែលជាប់របងគ្នានឹងវៀតណាម ឱ្យគ្នាមានខ្សែបន្ទាត់ព្រំខណ្ឌសីមាមួយដែលប្រទេសទាំងពីរទទួលស្គាល់ទាំងអស់គ្នា ។ គួរតែយើងគ្រប់ៗគ្នា ជួយឲ្យពួកគេមានជីវភាពលូតលាស់ ជាជាងយើងចាក់ឆ្កឹះពួកគេឲ្យមានកំហឹងពុះកញ្ជ្រោលក្នុងជីវិត ។
ដូចនេះ ឆាកល្ខោនដែលបាននិងកំពុងបំភ្លៃ លាយឡំនឹងការភូតកុហកបោកប្រាស់ និងប្រាសចាកពីការពិតពីសំណាក់ក្រុមប្រឆាំងទៅលើ សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន និងគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជានោះ នឹងទទួលបរាជ័យចំពោះមុខប្រជាជនកម្ពុជាគ្រប់ស្រទាប់ជាន់ថ្នាក់ ដោយសារការពន្យល់ និងបកស្រាយដ៏ក្បោះក្បាយអស់រយៈពេលជាងប្រាំម៉ោងរបស់សម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន នៅឯរដ្ឋសភា កាលពីថ្ងៃទី៩ សីហា កន្លងទៅនេះ ។
តាមរយៈនេះ ប្រជាជនកម្ពុជា ទាំងក្នុងប្រទេស ក៏ដូចជានៅក្រៅប្រទេស ច្បាស់ជានឹងយល់យ៉ាងប្រត្យក្សថា នេះគឺជាចរិតតាក់ទិក លាយនឹងឧបាយកលដ៏ពិសពុល គឺជាមហិច្ឆតាស៊ីកេងផ្នែកនយោបាយដ៏សុទ្ធសាធ ៕
ចែករំលែកព័តមាននេះ