ADផ្ទាំងផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

Picture

ជាង​៥​ម៉ោង​ល្មម​យល់​ រហូត​មក​ដល់​ពេល​នេះ​គ្មាន​​ភូមិ​ខ្មែរ​ណា​មួយ​បាន​បាត់​បង់​ទេ​

13 ឆ្នាំ មុន

រាជធានីភ្នំពេញ​ ៖ សម្តេច​អគ្គ​មហាសេនា​បតី​តេជោ​ ហ៊ុន សែន​ ​​នាយ​ករដ្ឋ​មន្ត្រី​នៃ​ព្រះរាជា​ណាចក្រកម្ពុជា ​​នាព្រឹក​ថ្ងៃទី​៩ សីហា ​បានទៅ​ឆ្លើយ​​​បំ​ភ្លឺ​ដោ​យ​ផ្ទាល់​មាត់​នៅ​វិមានរដ្ឋ​​​សភា​ក៏ដូច​ជា​ជូន​ប្រជាជន​កម្ពុជាទូទាំង​ប្រទេស​ និង​​​នៅក្រៅ​ប្រទេស​ លើកា​រ​ងារ​បោះ​បង្គោល​​ព្រំ​ដែន​​រវាង​ព្រះ​រាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​និង​សា​ធារណរដ្ឋ​សង្គម​​និយម​វៀតណាម ​ដើម្បី​​ឱ្យជនរួម​ជាតិ​វិនិច្ឆ័យ​លើ​បញ្ហា​នេះ​ស្តីពី​​កិច្ច​ការពារ​អធិប​​តេយ្យភាព​និងបូរណ​​ភាព​ទឹក​ដី​របស់ជាតិ​ គឺជា​ភារកិច្ច​និងកាតព្វ​កិច្ច​សំខាន់​ជាងគបង្អស់​របស់​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​ ហើយ​ក៏​ជា​សិទ្ធិ​និងករណី​យ​កិច្ច​របស់​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​កម្ពុជា​គ្រប់​រូប​ផង​ដែរ ​។ ​

​ពាក់​ព័ន្ធនឹងបញ្ហា​នេះ ​​សម្តេច​តេជោ​នាយក​​រដ្ឋ​មន្ត្រី​បានគូស​បញ្ជាក់​ថា ​​ការស្នេហា​ជាតិ​និង​ទឹក​ដី​នេះ​ ក៏​មិន​មែន​ជា​សិទ្ធិ​ផ្តាច់​​មុខ​របស់​បុគ្គល​ ឬ​គណ​បក្ស​នយោបាយ​ណា​មួយ​តែ​ម្នាក់​ឯង​នោះ​ទេ ​។ ​ប៉ុន្តែ​ផ្ទុយទៅវិញ​ ការ​លើក​យក​បញ្ហានេះ​​មក​​ធ្វើ​អាជីវកម្ម​កេង​ចំណេញ​ខាង​នយោបាយ​ ដោយ​គ្មាន​ការទទួលខុស​ត្រូវ​ ​ដើម្បី​បម្រើ​ផល​​ប្រយោជន៍​របស់​ក្រុម ​បុគ្គល​ ឬ​គណ​បក្ស​របស់​ខ្លួន​ ​តាមរយៈ​​មធ្យោ​បាយ​ប្រជា​ភិថុត ​ការ​ញុះ​ញង់​ ការ​បំផ្លើស​ ​និងកា​របង្កើត​ឱ្យ​មាន​ការភ័ន្ត​ច្រឡំ​លើ​បញ្ហា​ព្រំដែន​នៅ​ក្នុង​ចំណោម​​សាធារណ​មតិ​ជាតិ​ ​និងអន្តរ​ជាតិ ​អាច​នឹ​​ង​នាំ​មក​នូវគ្រោះ​ថ្នាក់​ដ៏​ធំធេង​សម្រាប់​ប្រទេស​ជាតិ​និង​ប្រជាជន​​។

​បទពិសោធន៍​របស់​កម្ពុជាខ្លួន​ឯង​ផ្ទាល់​ និង​របស់​បណ្តាប្រទេស​ផ្សេងទៀតជាច្រើន​បាន​បង្ហាញ​ឱ្យឃើញថា ​ទង្វើ​ដោយគ្មាន​ការទទួល​ខុស​ត្រូវ​​បែបនេះ ​អាចនាំ​​មកនូវ​អរិភាព​ជាតិ​សាសន៍​ ​​បង្ក​ការ​ខូចខាត​ដល់​ទំនាក់​ទំនង​មិត្តភាព​ ​សហ​ប្រតិបត្តិ​ការ​ ​និងអ្នកជិត​ខាង​ល្អ​​រវាង​ប្រទេស​ជាប់​ព្រំ​ដែន​នឹងគ្នា ​ហើយ​ជារឿយៗ​អាច​នាំដល់​ការ​កើត​ឡើង​នូវជម្លោះ​ប្រដាប់​អាវុធ​រវាង​ប្រទេស​​និងប្រទេស ​អស្ថិរភាព​ផ្ទៃ​ក្នុង​​និងការ​បាត់​បង់​នូវផល​ប្រយោជន៍​សង្គម​​ សេដ្ឋ​កិច្ច​ជាច្រើន​ ​ផ្សេងទៀតរបស់​ប្រជាជន​ និង​ប្រជា​ជន ។ ​ខាង​លើ​នេះ​គឺជា​មូលហេតុ​ចម្បង​​​ និង​សំខាន់​ជាងគេ​ដែល​ជំរុញ​ឱ្យខ្ញុំ​សម្រេច​ចិត្ត​ថា​ត្រូវ​តែ​មកផ្តល់​ការ​បំភ្លឺ​ដោយ​ផ្ទាល់ក្នុងសម័យ​​ប្រជុំ​សភាលើក​នេះ ​នៅលើសំណួរ​របស់​លោក​សុន ឆ័យ​​ ។

សម្តេច​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​មាន​ប្រសាសន៍ថា ​មន្ត្រី​គណ​បក្ស​ប្រឆាំង​ចោទ​មក​លើ​រាជ​រដ្ឋា​ភិបាល​ថា​ជាអាយ៉ង​របស់​វៀតណាម​ ​។ ​បញ្ហា​នេះ​សម្តេច​តេជោ​មាន​ប្រសាសន៍​​បន្តថា ​ចំពោះ​​បញ្ហា​ព្រំដែន​នៅពេល​នេះ​បក​ស្រាយ​ឱ្យ​ច្បាស់​​រវាង​គណបក្សប្រឆាំង​ជេរ​សម្តេច​និង​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​ថា​ក្បត់​ជាតិ​ ។ សម្តេច​​តេជោ​នាយ​ក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​បាន​លើកឡើង​ថា ​រដ្ឋ​ប្រហារ​របស់​លន់ ​នល់ ​ដែលទម្លាក់​សម្តេច​ព្រះ​នរោត្តម​ សីហនុ​ គឺ​ពីបញ្ហា​ព្រំដែន ​ដែល​រូប​ភាពនេះត្រូវ​បាន​បក្សប្រឆាំង​យក​មក​ប្រើ​ដើម្បី​ផ្តួល​រំលំ​​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​ជាពិសេស​សម្តេច​តែ​ម្តង ។

​ដូច្នេះ​សូម​លោកសុ​ន ឆ័យ​ ​​​និងសមាជិក​គណបក្ស​ប្រឆាំង​អត់​ធ្មត់ ​ស្តាប់ការ​បំភ្លឺ​ការពិត​របស់ខ្ញុំ ​ការបំភ្លឺ​របស់​​ខ្ញុំ​វាមិន​ធ្ងន់ធ្ងរ ​ដូច​ពួក​របស់​លោក​ជេរ​ខ្ញុំ​ក្បត់​ជាតិ​នោះ​ទេ ។

ក្រុម​បក្ស​ប្រឆាំងដែល​វាយ​ខ្ញុំ​ ​មិនខុស​អ្វីវាយ​សម្តេច​ព្រះ​នរោត្ត​ម ​​សីហនុ​ ទេ​ ពីព្រោះ​​អ្វី​ដែល​ខ្ញុំ​បាន​ធ្វើ​គឺបន្សល់​ទុក​ពីសម័យ​សង្គម​រាស្ត្រ​និយម​ រួម​ទាំង​ផែន​​ទីគោក​ ​និង​ផែន​ទី​ទឹក​ ។ ​ខ្ញុំ​ជា​ហត្ថ​លេខី​មួយ​នៃ​កិច្ច​ព្រ​មព្រៀង​ទី​ក្រុង​ប៉ារីស ​ដូច្នេះ​ខ្ញុំ​យល់​ពីកិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​​ ​ហើយ​សូម​កុំបក​ស្រាយ​បំពាន​ ​។ ​

សម្តេច​មាន​ប្រសាសន៍ថា ​មាន​ជន​អគតិ​​​មួយ​ចំនួន​បាន​ក្លែង​លិខិត​ថា សម្តេច​ជា ស៊ីម​ ​ស្លាប់​ រួម​ទាំង​លិខិត​របស់​សម្តេច​ផ្ទាល់ ​និងលិខិត​សម្តេច​ហេង សំរិន​​ ​ដែល​ផ្ញើ​ជូនសម្តេច​​ ​។ ​ដូច្នេះ​​ជន​អគតិ​ទាំង​នេះ​ហ៊ាន​ក្លែង​លិខិត​សាធា​រណៈ​​ ពួកគេ​​ហ៊ាន​ក្លែង​ ​ហើយ​និង​ហ៊ាន​ឃោសនា​ តើពួក​គេនឹង​ខ្លាច​អ្វី​ឃោសនា​ពី​​ការ​បាត់​បង់​ទឹក​ដី​ ​។ ​ដូច្នេះ​សូម​ជនរួមជាតិ​ទាំងអស់​ ​ត្រូវ​​មាន​​​សុភ​វិនិច្ឆ័យ​ឱ្យ​បាន​ខ្ពស់​ ​។ ​សម្តេច​តេជោ​បាន​អំពាវ​នាវ​ឱ្យ​អ្នក​ក្លែង​ធ្វើ​លិខិត​នោះ​ចូល​មក​សារភាព​និងបង្ហាញ​ភស្តុតាង ​សម្តេច​នឹង​ផ្តល់​​​៥ម៉ឹន​ដុល្លារ​។​

សម្តេច​​តេជោ​ មាន​ប្រសាសន៍​ថា ផ្ទៃ​​ក្រឡា​​ដី​ប្រទេស​កម្ពុជា មាន ១៨១.០៣៥​គីឡូ​ម៉ែត្រ​ការ៉េ គឺ​មិន​ទាន់​ដឹង​ច្បាស់​​ថា តើ​ការ​គណនា​តួលេខ​នេះ​ធ្វើ​តាម​របៀប​​ណា​ទេ ឬ​​បូក​​​ផ្ទៃ​ក្រឡា​​ដី​ទាំង​​អស់​ ហើយចេញ​​​ជា​ផ្ទៃ​ក្រឡា​ទាំង​មូល ។ ចំពោះ​ផ្ទៃ​ក្រឡា​​នេះ​នៅ​​ពេល​ធ្វើ​ការ​​វាស់​វែង​ព្រំ​ដែន​រួច​រាល់​ នឹង​មាន​ការ​សុំ​ឱ្យ​មាន​ការ​កែ​ប្រែ​ចំពោះ​ផែន​ទី​ដែល​តម្កល់​​ទុក​​នៅ​អង្គ​ការ​សហ​ប្រជា​ជាតិ​ ។ សម្តេច​​បាន​ចោទ​ពួក​អគតិ​មួ​យ​ចំនួន​​ដែល​និយាយ​​ថា កម្ពុជា​បាត់​បង់​ទឹក​ដី​រាប់​រយ​គីឡូ​ម៉ែត្រ ​ប៉ុន្តែ​ធាតុ​ពិត​ដី​ខ្មែរ​​​ច្រើន​ជាង​ផ្ទៃ​ក្រឡា​ដែល​​​ថា​ ១៨១.០៣៥​គីឡូ​ម៉ែ​ត្រ​ការ៉េទៅ​ទៀត​ ។

បារាំង​​បន្ទាប់​ពី​បញ្ចប់​​ការ​គ្រប់​គ្រង​ប្រទេស​កម្ពុជានា​​​ឆ្នាំ​១៩៥៣ នៅ​ពេល​នោះ​​បារាំង​បាន​បន្សល់​​ទុក​​ខ្សែ​ព្រំ​ដែន​មិន​ច្បាស់​លាស់​ ហើយ​ការ​បោះ​បង្គោល​ព្រំ​ដែន​​មិន​តាម​ល​ក្ខណៈ​ច្បាប់​​ និង​លក្ខណៈ​​បច្ចេកទេស​​ ក្រៅ​ពី​បង្គោល​ចំនួន​១២៤​បង្គោល​​​រវាង​​​កម្ពុជា​ និង​កូសាំង​ស៊ីន ។ បញ្ហា​ផែន​ទី​​ ត្រូវ​បាន​សម្តេច​​ព្រះ​នរោត្ត​​ម ​សីហនុ ​យក​ទៅ​តម្កល់​​នៅ​អង្គ​ការ​​សហ​ប្រជា​ជាតិ​​​នៅ​ឆ្នាំ​១៩៦៤ ដូច្នេះ​​តើ​មាន​អ្នក​ណា​​ស្នេហា​ជាតិ​ជាង​សម្តេច​​ព្រះ​នរោត្តម​ សីហនុ​ ទៅ​ទៀត ព្រះ​អង្គ​បាន​​ការ​ពារ​បូរណ​ភាព​ទឹក​ដី​​រហូត​​មក​ដល់​ពេល​នេះ ។ ការ​ចោទ​លើក​ឡើង​ថា​ ធ្វើ​ឱ្យ​បាត់​បង់​​កូសាំង​ស៊ីន​ដែល​​កើត​​ឡើង​នៅ​ឆ្នាំ​១៩៤៩​ ប៉ុន្តែ​​សម្រាប់​សម្តេច​​ផ្ទាល់​កើត​នៅ​ឆ្នាំ​​១៩៥២ ​ក្រោយ​​បី​ឆ្នាំ​ទៅ​ទៀត​ ដូច្នេះ​ចេះ​តែ​ចោទ​សម្តេច​ទៅ​កើត​ ។

សម្តេច​​តេជោ​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​​ បាន​រិះ​គន់​​ លោក​ស៊ាន ប៉េង​សែ សព្វ​ថ្ងៃ​នៅ​​ស្រុក​បារាំង​ អតីត​​រដ្ឋ​មន្ត្រី​​ក្នុង​របប​លន់​ នល់ ដែល​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​បាត់​បង់​​ទឹក​ដី​នៅ​​ពេល​នោះ ហើយ​​ថែម​ទាំង​មិន​ហ៊ាន​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ទៀត ។ សម្តេច​​សង្កត់​ធ្ងន់​​ថា​ អ្នក​ដែល​ចាញ់​​មក​​ផ្តល់​អនុសាសន៍​​ និង​គំនិត​​ដល់​អ្នក​ឈ្នះ​​ វា​មិន​អាច​ទទួល​យក​បាន​ទេ ។

​សម្តេច​​តេជោ​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​​ បាន​​ចាត់​ទុក​​សម្តេចព្រះ​នរោត្តម​​ សីហនុ  ថាជា​វីរជន​​ការ​ពារ​ជាតិ​​​ដ៏​កំពូល ។ ​សម្តេច​បាន​ចោទ​​បក្ស​ប្រឆាំង​ថា​  មិន​ត្រូវ​​​មើល​ព្រៃ​​តែមួយ​ដើម​​ទេ​​ គឺត្រូវ​​មើល​​ព្រៃទាំង​មូល  ​ហើយ​​សូម​កុំ​​ប្រើ​​​វិធី​​បំផ្លាញ​​​រូប​រាង​​​ដើម​​ឈើមួយ​ដើម​​ក្នុង​សំណុំ​រឿង​ព្រំដែន ។​ ​វា​ធ្ងន់​​ធ្ងរ​ណាស់​​​ មេ​​បក្ស​ប្រឆាំងប្រមាថជេរ​​​​​សម្តេច​​ ។ សម្តេច​លើក​ថា​ ​​ទណ្ឌិត​មន​សិកា​រស្អីគេ ទៅ​ដក​បង្គោល​​​ព្រំដែន​​ ​ប្រសិន​បើ​​ទៅ​ដក​​បង្គោល​​របង​របស់​​​គេ​ក៏​គេ​​ដេញវាយ​​ដែរ ។​

​សម្តេច​​បាន​លើក​​ពី​​សន្ធិសញ្ញា​​ព្រំដែន​បន្ថែម​ឆ្នាំ​២០០៥  កម្ពុជា-​វៀត​ណាម ​​ដែល​​កំណត់​​ព្រំដែន​​ទឹក​តាម​រយៈ​ការពុះទ្រូង​​ពាក់​កណ្តាល​​ព្រែក​ ឬតាម​​​ខ្សែ​​ទឹក​​ជ្រៅ​ ដែល​​បាន​​អនុញ្ញាត​​​ឱ្យ​​ប្រជា​ពល​រដ្ឋ​កម្ពុជា​​ អាច​​ប្រើ​​ប្រាស់​​ទឹក ​ធ្វើ​​ចរាចរណ៍​ នេសាទ​ត្រី បាន​យ៉ាង​​ស្រួល​ ​ដោយ​មិន​ចាំបាច់​​​សុំ​ការ​អនុញ្ញាត​​​ពី​វៀត​ណាម​ដែល​​កាលពី​សម័យ​បារាំង​គឺ​ពុំ​បាន​កំណត់​​ផែនទី​​​​​ឱ្យទេ ត្រឹមតែ​ប្រគល់​​​​ច្រាំង​​ឱ្យ​កម្ពុ​​ជា ។​

​​សម្តេច​បាន​សួរ​​បក្ស​ប្រឆាំង​​​ថា ​តើ​​​ទង្វើ​​​​ដែល​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​​ដោះ​ស្រាយ​​ទឹកជូន​​ប្រជា​ពល​រដ្ឋ​គឺ​វា​ក្បត់​ជាតិ​ឬអី ? សូមជន​រួមជាតិ​​ជ្រាប ។​​មួយថ្ងៃៗពួក​​​អគតិ​​​និយាយ​ថា​ ​​​​កម្ពុជា​​បាត់ដី  ​មួយថ្ងៃ​មួយ​ម៉ែត្រ  ខ្លះ​​រាប់​​សិប​ម៉ែត្រ ថ្ងៃខ្លះ​រាប់គីឡូ​ ចុះ​​បើ​ដូច្នេះ​​មែន​តាំងពីឆ្នាំ​១៩៧៩​​មក​ច្បាស់​ជា​ព្រំប្រទល់​​​វៀត​ណាម​ដល់​​សិរីសោភ័ណ​​ហើយ នេះជា​ការ​ប្រមាថ​​រាជរដ្ឋា​ភិបាល​ ។ ​

​សម្តេច​តេជោ​​​បាន​បន្ទោស​​​រដ្ឋាភិបាល​​បារាំង​​នៅពេល​គ្រប់​គ្រង​​កម្ពុជា​​​​បាន​​​​បន្សល់​​នូវភាព​​មិន​ច្បាស់​​លាស់​ចំពោះ​​បង្គោល​និង​ខ្សែ​​បន្ទាត់ព្រំដែន​​​ដែល​​នៅក្នុង​​ផែនទី​​បានកំណត់​​ផ្លូវ​មួយ​​​ផ្សេង ប៉ុន្តែ​​ធាតុ​ពិត​​​​​​​​​​​គូស​​តាម​ផ្សេង​ ​នេះ​​មក​ពី​បារាំង​​​​ មាន​គំនិត​​​​ខ្ជិល ។  ដូច្នេះ​​​ការទទួល​​​ខុស​ត្រូវ​​របស់​​រាជរដ្ឋា​​ភិបាល​​ក្នុង​​​​ការ​ចរចាបោះ​បង្គោល​​ព្រំ​ដែន​ជាមួយ​វៀត​ណាម​ នាពេល​​​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​ជាការ​ក្បត់​​ជាតិ​​ ឬ​អាយ៉ង ?

​សម្តេច​​បាន​​​លើកឡើង​​​ថា​ បក្ស​ប្រឆាំង​​​ដែល​​បាន​បង្វែរ​​សភាពការណ៍​​​មកទិស​​ខាង​កើត​​​នៅពេល​​ដែល​កម្ពុជា​​​​កំពុង​ប្រឈមមុខ​​​ជាមួយ​ទិស​ខាង​​​​លិច ​កាលពី​​ឆ្នាំ២០០៨ ​នេះ​​​​​​​ជា​ការ​​​បំបែក​​កម្លាំង​​​​​ជាតិជា​​ពីរ ។ ដោយ​​សារ​​​បែបបនេះ​ ជាពិសេស​​ការ​លើកឡើង​​​និងយុទ្ធ​នាការ​​បក្ស​ប្រឆាំង ដល់​​​ពេល​បោះឆ្នោត​​​បក្ស​ប្រឆាំង​​បាត់​​សំឡេង​​ឆ្នោត​នៅភ្នំពេញ ។ លោក​​​តំណាង​រាស្ត្រ​​ជា ប៉ូច ​បក្ស​ប្រឆាំង​ ថា ម្ចាស់​​​ក្សត្រី​​​​ សុរិន្ទ​ថន​​ ​ជិះ​​យន្ត​ហោះ​​​​​​បញ្ជា ។ ​សម្តេច​បានបញ្ជាក់​​ទៅ​វិញ​ថា  សម្តេច​មិន​មែន​​​​​ជាក្មេង​​​បៀម​ដៃ​និង​ជា​ទន្សាយ​បាក់​ជើង​​នោះទេ  គឺជា​មេដឹកនាំ​​​​មួយ​ដែល​មាន​​អធិប​តេយ្យ​​​​ត្រឹមត្រូវ ។​

​​ចំពោះ​​ទ​​ណ្ឌិត​ សម រង្ស៊ី ដាច់​​ខាត​មិន​មាន​​​អន្តរាគមន៍​​​​ណា​​​​មួយ​នោះទេ  ​ដូច្នេះ​កុំ​​អន្តរាគមន៍​​ បើ​មាន​​យ៉ាង​​ដូច្នេះ​​ច្បាស់​ជា​ថ្ងៃ​​ក្រោយ​​មាន​អ្នក​​ដើរដកបង្គោល​​​តាម​​ក្រោយ​ទៀត  ​ហើយ​​ដើរ​ដក​​តម្រុយ​បង្គោល​​​​កុំ​និយាយ​ថា​ខ្លួនឯង​មនសិការ​ជាតិ ។ ​

សម្តេច​តេជោ​​មាន​​ប្រសាសន៍ថា ការ​កសាង​កាស៊ីណូ​​នៅតាម​ព្រំដែន​​គឺជា​​​នយោ​បាយ​​ការពារ​​​​ជាតិមួយ ពោល​បើ​​​គេ​វាយ​​បង្គោល​​​ព្រំដែន​​​គេក៏​​​​​ពិបាក​នឹង​​​​​​វាយ​​អគារ​​​កាស៊ីណូ​​​​នេះ​ដែរ ។ ​សម្តេច​មិន​ចង់​​​ទម្លាយ​រឿង​នេះ​​ទេ ប៉ុន្តែ​​បក្ស​ប្រឆាំង​បាន​បង្ខំ​​​ធ្វើ​​ឱ្យ​​សម្តេច​គ្មាន​​​​ជម្រើស​​ក៏ទម្លាយ​តែម្តងទៅ ។​

​ទាក់ទិន​​នឹងតំបន់​​ទឹក​ សម្តេច​តេជោ​​​គូស​បញ្ជាក់​ថា  តំបន់​​​ទឹក​​ពុំ​មាន​​ការ​បាត់​បង់​​សូម្បី​​មួយ​​​​តំ​​ណក់​​​ក៏មិន​បាត់​ដែរ ខណៈ​​ពេល​​កំពុង​ចរចា​ជាមួយ​វៀត​ណាម ។ ​អធិបតេយ្យ​​​ភាព​កម្ពុជា​ ស្ថិត​នៅ​​​លើកោះវ៉ៃ ​រាជរដ្ឋាភិបាល​​មានគោល​បំណង​​ចម្បង​​និង​ជំហរ​ចរចា​ជាមួយ​​​វៀត​ណាម​បន្ត​ទៀត ។

​សម្តេចបាន​​ទាមទារ​តាម​ខ្សែ​ប្រេវីយ៉េ​​ តាំងពី​​​​ឆ្នាំ​១៩៨២ ក្នុង​​នាម​ជា​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​​ដ៏​ក្មេងមួយ​រូប​ ។ ​ការ​​ផ្តើម​​ចេញឱ្យ​មាន​តំបន់​​ទឹក​ជា​ប្រវត្តិ​សាស្ត្រ​​​នៅ​កោះវ៉ៃ​ ការ​កំណត់​​អធិបតេយ្យ​​ភាព​កម្ពុជា​​នៅ​លើ​កោះ​វ៉ៃ​នោះ​ គឺ​កើតឡើង​បន្ទាប់​ពី​​​វៀត​ណាម​ខាង​ត្បូង​​​​ហៅថា អា​ធីវគី បានវាយ​​កាន់​កាប់​​យក​កោះ​វ៉ៃ​​ហើយ​ដាក់​ទ័ព​​នៅទីនោះ ។ សូម្បី​តែ​វៀត​ណាម​​ខាងជើង​​ក៏​បាន​ថ្កោលទោស​ដែរ ។ សម្តេច​បាន​ស្តី​បន្ទោស​​ក្រុម​កាកសំណល់​​របស់​លន់​ នល់​ ដែល​កាន់​ផែន​ទី​រត់​ ។

សម្តេច​​​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​​បាន​លើក​​បញ្ជាក់​​អំពី​ផ្ទៃ​ក្រឡា​​ប្រទេស​កម្ពុជា​​ពេល​នោះ​មាន​ភាព​ខុស គ្នា​​​ ក្នុង​នោះ​រួម​មាន​​​ ទន្ទេញ​ចាំ​មាត់​ ជន​រួម​ជាតិ​​​ទូទៅ​​១៨១.០៣៥​គី​ឡូ​ម៉ែត្រ​​ក្រឡា​ ដែល​ត្រូវ​ប្រើប្រាស់​​​​បច្ចុប្បន្ន​​​​ ក៏ដូចជា​​​​ប្រើ​ប្រាស់​​ក្នុង​ប្រព័ន្ធ​អប់​រំ ។ ​ដោយឡែក​​មន្ត្រី​​​បារាំង​បាន​ដាក់​ថា ១៧៥.៤៥០​គីឡូម៉ែត្រ​ការ៉េ​ ។ មន្ត្រី​បារាំង​​រាយ​ការណ៍​​ជូន​អគ្គ​​​ទេ​​សាភិបាល​នៅ​ឥណ្ឌូ​ចិន​១៧៩.០០០​​គីឡូ​​ម៉ែត្រ​​ការ៉េ​ ខុទ្ទកាល័យ​​អគ្គ​ទេសាភិបាល​​បារាំង​​​កំណត់​ឱ្យ​​​ ។ ដោយ​ឡែក​​​ចំពោះ​​​ផ្ទៃដី​​ថ្មី​ដែល​អាជ្ញាធរ​​ជាតិ​កម្ពុជា​​​បង្ហាញ​ឱ្យ​ឃើញ​ផ្ទៃ​ដី​​១៨១​.៦០៦​គីឡូ​ម៉ែត្រ​ការ៉េ​ និង​​ផ្ទៃ​​ក្រឡា​​ផ្សេង​ទៀត​​រួម​មាន​​១៨១,៤៣៦​​គីឡូ​​​ម៉ែត្រ​​ការ៉េ​ និង​​១៨១,៣១២​​​គី​​ឡូ​ម៉ែត្រ​ការ៉េ​ ​ដែល​ជាផ្ទៃ​​ក្រឡា​ចុង​ក្រោយ​មិន​ទាន់​បញ្ចូល​ផ្ទៃ​កោះ​​តាម​សមុទ្រ​​នៅឡើយ​ទេ​។

សម្តេច​បាន​ប្រាប់​​​​ទៅ​បក្ស​ប្រឆាំង​​​ក៏​ដូច​ជា​​មជ្ឈដ្ឋាន​​ទូទៅ​ថា កុំ​ព្រួយ​បារម្ភ​​ រាជ​រដ្ឋា​ភិបាល​​ប្រើ​ផ្ទៃ​ដី​​បណ្តោះ​អាសន្ន​​១៨១.០៣៥​គីឡូម៉ែត្រ​ការ៉េ ។ ទាក់​ទិន​​ទៅនឹង​​​ភូមិ​របស់​ខ្មែរ​​ដែល​បក្ស​ប្រឆាំង​ថា មានការ​​​បាត់​បង់ សម្តេច​​តេជោ​​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រីបញ្ជាក់​ថា រហូត​មក​ដល់​​​ពេល​នេះ​គ្មាន​ភូមិ​ខ្មែរ​​​ណា​មួយ​បាន​​​បាត់​បង់​​​នោះ​ទេ ។ សម្តេច​​​បាន​លើក​ឡើង​​​​នូវ​​ជម្រើស​​​ពីរ​ដែល​​មិន​អាច​ទទួល​​យក​បាន​ក្នុង​​ការ​កំណត់​​ភូមិ​ជាប់​ព្រំដែន​ ។ ជម្រើស​ទី​១ គឺ​យក​តាម​ផែន​ទី​ទាំង​ស្រុង​ បើ​ផែន​ទី​​​កាត់​ភូមិខ្មែរ​​ឱ្យ​ចូល​ទៅក្នុង​ទឹក​ដី​វៀតណាម​​​​គឺ​កាត់​ឱ្យ​ទៅ​វៀត​ណាម​ ។ បើ​ខ្សែ​ផែន​ទី​​​កាត់​ភូមិ​វៀត​ណាម​​ចូល​ទឹក​ដី​ខ្មែរ​​គឺ​កាត់​ឱ្យ​​ខ្មែរ​តែម្តង ។ ខ្មែរ​ក្លាយជា​​​វៀត​ណាម​ ឯ​វៀតណាម​ក្លាយ​ជា​ខ្មែរ​​ ។ ជម្រើស​ទី​២ បើភូមិខ្មែរ​​​ចូល​ទៅក្នុង​វៀត​ណាម​ត្រូវ​​​រើចេញ ហើយ​បើ​ភូមិ​វៀត​ណាម​ចូល​ដី​ខ្មែរ​​ត្រូវ​រើ​ចេញ ។ ដូច្នេះ​​ជម្រើស​​ទាំង​​២​​​នេះ​មិនអាច​​ធ្វើ​ទៅ​បាន​ឡើយ ។ ដោយ​ឡែក​​ជម្រើ​សទី​៣ ដែល​ភាគី​ទាំង​​២​បាន​ឯកភាពគឺ​​យោង​តាម​អនុស្សរណៈ​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​​២៣​ មេសា ឆ្នាំ​២០១១​ គឺ​បន្ត​​រក្សាស្ថាន​ភាពនៅ​ដដែល​​ស្តី​ពីការ​​គ្រប់​គ្រង​​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​​នៅលើ​ផ្ទៃ​ដី​​​​​ស្រែចំការ​​របស់​​ពួកគាត់ ។

យោង​តាម​ផែន​ទី​​ តម្កល់​​ទុក​នៅ​អង្គការ​​សហ​ប្រជាជាតិ​ខ្នាត​​​១/១០០.០០០របស់​ក្រុម​​ភូមិសាស្ត្រ​​ឥណ្ឌូ​ចិន​​ មួយ​ផ្នែក​ភូមិ​មួយ​ស្ថិតក្នុង​ដែន​ដី​ខ្មែរ​ឈ្មោះភូមិ​​អន្លង់​ក្រិស​ និង​មួយ​ផ្នែក​តូច​នៃ​ភូមិ​​​នេះ​ស្ថិត​​​នៅក្នុង​ទឹក​ដី​​វៀត​ណាម​ ។ រដ្ឋា​ភិបាល​​​ប្រទេស​ទាំង​២​​ធ្វើអនុស្សរណៈ​​នៃការ​យោគយល់​​​ស្តី​ពីការ​កែ​សម្រួល​​​ព្រំដែន​គោក​នៅ​តំបន់​ដែល​​​​នៅ​សេស​សល់​មួយ​ចំនួន​​​ ។ កិច្ច​ការ​នេះ​​ត្រូវ​​ធ្វើឡើង​​ដើម្បី​គោលដៅ​​បន្ត​ ដើម្បី​រក្សា​​ការគ្រប់​គ្រង​​​ភូមិករ ដី​ធ្លី ស្រែ​ចម្ការ ដែល​បាន​តាំង​ទីលំនៅ​បង្កបង្កើន​​ផល​ជាយូរ​ឆ្នាំ​មក​ហើយ​​​បន្ត​រស់​នៅ​​ និងបន្ត​កាន់​​កាប់​ដី​ធ្លី​​​ទាំង​នោះ ។

​នៅក្នុង​ក្របខណ្ឌ​នៃការងារ​​នេះ​​ នឹង​ត្រូវ​​ចុះ​សិក្សា​​​​​លំអិត​​​មុន​នឹង​ធ្វើការ​​​​ដោះ​ដូរ​គ្នា​ស្មើ​​ទៅ​ស្មើ​​មក​​​ទៅតាមលក្ខណៈ​ភូមិសាស្ត្រ​​ និង​ស្ថាន​ភាព​​​ដី​ដោយ​យក​ខ្សែ​គូស​ចម្លង​​​​​​​ពីផែន​ទី​ខ្នាត​១/១០០.០០០ក្រុម​ភូមិសាស្ត្រ​​​ឥណ្ឌូចិន​​មកលើ​​ផែន​ទី​UTMធ្វើជាគោល​​ ធ្វើជាមូល​ដ្ឋាន​​​ ស្រប​តាម​ការ​អនុញ្ញាតនៃ​សន្ធិសញ្ញា​បំពេញ​​បន្ថែម ។ គោលការណ៍​​នៅ​ទីនេះ​គឺធានា​ឱ្យ​បាន​ថា កម្ពុជា​​នឹង​មិនខាត​បង់​​​ ឬ​​បាត់​បង់​ដី​ឡើយ​ សូម្បី​តែ​មួយ​ម៉ែត្រ​​​ក្រឡា​ក៏​ដោយ ។ ទោះ​ជាមាន​គម្រោង​​ធ្វើការ​ដោះដូរ​​ក៏​ដោយ​ ក៏​យើង​​នៅ​រក្សា​​ផ្ទៃ​ដី​​សរុប​​ឱ្យ​នៅ​​ដដែល​​ព្រោះ​​វា​ជា​​ការ​ដោះ​ដូរ​​​ស្មើ​​ទៅ​ស្មើ​​មក ពោលគឺ​មួយ​ហិកតា​​ទៅ​ត្រូវ​​​បានមួយ​​ហិកតាមកវិញ​​នៅក្នុង​ខេត្ត​ជាមួយ​គ្នា ។ លើក​លែង​​តែ​ក្នុង​ករណី​​ក្នុង​ខេត្ត​ទាំង​​​នោះ​ពុំ​មាន​ដី​ដោះ​ដូរ​​​ អនុញ្ញាត​​ឱ្យ​ឆ្លង​​​ទៅដូរ​ជាមួយ​នឹង​ខេត្ត​ផ្សេង​ទៀត​​បាន ដើម្បី​ធ្វើ​​ការ​ទូទាត់​​គ្នា​ឱ្យ​បាន​​សើ្មនិង​គ្រប់ ។

សម្តេច​​តេជោ​នាយក​​មន្ត្រី​​បញ្ជាក់​​ថា ​កា​រ​ធ្វើ​​នេះ​គ្មាន​អ្វី​​ផ្ទុយនឹង​ច្បាប់​​ជាតិ​ និង​​ច្បាប់​អន្តរ​​ជាតិ​ ​​ដូច​ជា​​ប្រទេស​​មួយ​ចំនួន​​​ធ្វើ​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​​នោះ​​ទេ ​ព្រោះ​​នេះ​គឺ​ជា​​មរតក​​ដែល​​អា​ណា​និគម​​​បន្សល់​ទុក​​ឱ្យ​ ហើយ​​វា​ស្រប​ទៅ​នឹង​​គោល​​ការណ៍​​​ និង​សម្រុះ​សម្រួល​​គ្នា​​​ ដែល​ត្រូវ​​បាន​អនុវត្ត​​​ជា​អន្តរ​​ជាតិ​​ និង​ត្រូវ​បាន​​លើក​ទឹក​ចិត្ត​​ឱ្យ​អនុវត្ត​​ដោយ​អង្គ​ការ​​សហ​ប្រជា​ជាតិ​​ និង​តុលា​ការ​​យុត្តិ​ធម៌​​អន្តរ​ជាតិ​​ក្រុង​ឡា​អេ​​​​ផ​ងដែរ ។​

​រហូត​​មក​ដល់​ពេល​នេះ​ សម្តេច​​បាន​បញ្ជាក់​ថា ​ពុំ​មាន​​ភូមិ​ខ្មែរ​​ណា​មួយ​​​​​​បាន​បាត់​បង់​​នោះ​ទេ ​ម៉្យា​ងវិញ​​ទៀ​​ត​ករណី​​​ដោះដូរ​​នេះ​មិ​ន​​​​មែន​​តែ​​​កម្ពុជា​​ ​និង​​វៀត​ណាម​​នោះ​ទេ ​​។ ផ្ទៃ​ដី​ដែល​​កម្ពុជា​​ចូល​ទៅ​​វៀត​ណាម​​ និង​ផ្ទៃ​ដី​​​​​វៀត​ណាម​ចូល​មក​កម្ពុជា​​តា​ម​បណ្តោយ​​ខេត្ត​នៅ​ជាប់​​ព្រំ​ប្រទល់​​​ ដី​កម្ពុជា​​ចូល​​​ទៅ​​វៀត​ណាម​​​ចំនួន​៩១៦,៧​ហិក​តា ​រី​ឯ​​ដីវៀត​ណាម​​ចូល​មក​កម្ពុជា​​២.១៦០​​,៦ហិកតា ​ដូច្នេះ​​ដី​វៀត​ណាម​​ចូល​មក​កម្ពុជា​​សរុប​ចំនួន​​១.២៤៣​,៦​ហិក​តា ​។ ក្នុង​នោះ​​ដីវៀត​ណាម​​ចូល​មក​​ដ​ីកម្ពុជា​​​ច្រើន​ជាង​​ដី​កម្ពុជា​​ចូល​​ទៅ​​​​វៀត​​ណាម​​ ​រួម​មាន​​ខេត្ត​កំពង់​ចាម ​ខេត្ត​ស្វាយ​រៀង ​ខេត្ត​តា​កែវ ​ខេត្ត​កំពត ។ ដោយ​​​ឡែក​​ដី​កម្ពុជា​​ចូល​ទៅ​​វៀត​ណាម​​ច្រើន​ជាង​ដី​​វៀត​ណាម​​ចូល​មក​​កម្ពុជា​​មាន​ខេត្ត​ព្រៃ​វែង ​​ចូល​​ទៅ​វៀត​ណាម​​៥៤,៥​​ហិក​តា ​ដី​វៀត​ណាម​​ចូល​មក​កម្ពុជា​​ចំនួន​​៣០,៩​ហិក​តា ​ខេត្ត​តា​កែវ​​ដី​កម្ពុជា​​ចូល​វៀត​ណាម​​​១៥៩,១​ហិក​តា​ ​ដី​​វៀត​ណាម​​ចូល​មក​​កម្ពុជា​​១៥១,​៧​ហិកតា​​ ។​

សូម​បញ្ជាក់​​ថា មាន​​​ខេត្ត​ជា​ច្រើន​​បាន​ធ្វើ​ការ​វាស់​វែង​​ដោយ​មិន​ទាន់​​​មាន​ការ​ទទួល​ស្គាល់​​ជា​ទ្វេ​​ភាគី​នៅ​ឡើយ ​លើក​លែង​​តែ​​ខេត្ត​​កំពង់​ចាម ​ខេត្ត​កំពត ​និង​​ខេត្ត​តា​កែវ​ ដែលក្រុម​​​​​បច្ចេក​ទេស​ចម្រុះ​​បាន​ចុះ​ហត្ថ​លេ​ខា​​ទទួល​យក​​​ជា​ទ្វេ​ភាគី​ហើយ ។ ​ប៉ុន្តែ​​ប្រធានគណៈ​កម្មការ​​ចម្រុះ​​ប្រទេស​​ទាំង​​២​​​មិន​​ទាន់​​បាន​អនុម័ត​​ទទួល​យក​​​កំណត់​ហេតុ​​នេះនៅ​ឡើយ ។

​កម្ពុជា​​ចូល​ដី​​វៀត​ណាម​​សរុប​៩១៦,៧​ហិក​តា ​វៀតណាម​​ចូល​មក​កម្ពុជា​​២.១៦០,៦​ហិក​តា​ ។ ​ទៅអនា​គត​ បើ​​តួ​លេខ​​នេះ​ត្រូវ​បាន​​ទទួល​ស្គាល់​​ដោយ​ភាគី​​ទាំង​សង​ខាង​ ជា​តួ​លេខ​​ផ្លូវ​ការ​​នោះ​វៀត​​ណាម​​​ត្រូវ​​រក​ដី​ឱ្យ​កម្ពុជា​​ប្រមាណ​​១.២៤៣,៩​ហិក​តា​ តែ​នេះ​ជា​​ដំណោះ​ស្រាយ​​តាម​​MOU​ឆ្នាំ​​២០១១ ។

ខេត្ត​​កំពង់​ចាម ​​ផ្អែក​​លើ​​ផែន​ទី​​មិន​​អាច​​កែ​ប្រែ​បាន​ទេ​ ទាំង​​ព្រំ​ដែន​​កម្ពុជា​​ចូល​​ទៅ​វៀត​ណាម​ ​ស្មើ​នឹង​​​៣៨៥​ហិក​តា ​ឯវៀ​ត​ណាម​​ចូល​មក​​កម្ពុជា​​​៨២៥​ហិក​តា ​ភាគី​ទាំង​​២​ឯក​ភាព​​គ្នារ​ួ​ចហើយ ។​ ​ដូច្នេះ​​រង់​ចាំ​​តែ​ការ​ដោះ​​ដូរ​ទេ ។ ​ខេត្ត​ស្វាយ​រៀង​​ កម្ពុជា​​​ចូល​​ទៅ​វៀ​ត​ណាម​​​វាស់​​ជា​ឯក​តោ​ភាគី​​​២៨៩​ហិក​តា ​វៀត​ណាម​​ចូល​មក​កម្ពុជា​​១.១០០​ហិកតា ​។ ខេត្ត​ព្រៃ​វែង​​​វាស់​​ជា​ឯក​​តោ​ភាគី​​ ចូល​ទៅ​វៀត​ណាម​​​៥៤,៥​ហិក​តា ​ វៀត​ណាម​​ចូល​មក​កម្ពុជា​​៣០,៩ហិកតា ​។ ខេត្ត​តា​កែវ ​កម្ពុជា​​ចូល​ទៅ​វៀត​ណាម​​​១៥៩,១​ហិក​តា ​វៀត​ណាម​​ចូល​មក​កម្ពុជា​​១៥១,៧​ហិក​តា ​។​ ខេត្ត​កំពត​​កម្ពុជា​​ចូល​វៀត​ណាម​​​២៩,១​ហិក​តា ​វៀ​ត​ណាម​​ចូល​មក​​កម្ពុជា​​​៥៣​ហិក​តា ។

ដូច្នេះ​​ការ​ទូ​ទាត់​​ទៅ​វិញ​​ទៅមក​​ រដ្ឋាភិបាល​​ទាំង​​២​​ឯក​ភាព​​​គ្នា​​ធ្វើ​ការ​ដោះ​ដូរ​​សង​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ ​អា​ស្រ័យ​​លើ​ផ្ទៃ​​ដី​​ច្រើន​​ ឬ​តិច​​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​៕​