អន្តរជាតិ ៖ បើយោងតាមបណ្តាអ្នកជំនាញផ្នែកអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ នៅថ្ងៃទី៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ បានឱ្យដឹងថា ការចំណាយនៅទូទាំងពិភពលោកលើអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ បានហក់ឡើងដល់កម្រិតខ្ពស់បំផុតមិនធ្លាប់មាន កាលពីឆ្នាំមុន ខណៈដែលបណ្តាប្រទេសមានអាវុធបរមាណូបានផ្លាស់ប្តូរក្បាលគ្រាប់កាន់តែច្រើន និងផ្លាស់ទីចេញពីឃ្លាំងស្តុកទៅកាន់ប្រព័ន្ធបញ្ជូន។ នេះបើតាមប្រភពពី AFP និង Korea Times បានចេញផ្សាយ។
បើយោងតាមយុទ្ធនាការអន្តរជាតិ ដើម្បីលុបបំបាត់អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ ហៅកាត់ថា ICAN បានបង្ហាញថា គិតពីការចំណាយបូកបញ្ចូលគ្នារបស់ប្រទេសទាំង ៩ ដែលមានអាវុធនុយក្លេអ៊ែរបានឈានដល់ជិត ១១៩ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក កាលពីឆ្នាំមុន ដែលស្មើនឹងការចំណាយប្រមាណ ៣ ៧៦៨ ដុល្លារក្នុង១វិនាទី ពោលកើនឡើង ១៩% ធៀបនឹងឆ្នាំ ២០២៤។ របាយការណ៍ ICAN បានព្រមានថា ការប្រណាំងប្រជែងអាវុធនុយក្លេអ៊ែរថ្មីមួយ កំពុងមកដល់ហើយ។
ទាំង ICAN និងការសិក្សាដាច់ដោយឡែកមួយទៀត ដោយវិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវសន្តិភាពអន្តរជាតិស្តុកហូម (SIPRI) ដែលបានចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី៨ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ បានសម្តែងការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំង ចំពោះការកើនឡើងហានិភ័យនុយក្លេអ៊ែរ ចំពេលមានភាពតានតឹងផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយ កំពុងរីករាលដាល។ ការសិក្សាទាំងនេះក៏បានបង្ហាញថា ការកើនឡើងយ៉ាងគំហុក នៃការចំណាយលើអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ បានកើតឡើងនៅពេលដែលបណ្តាប្រទេសនានា សម្រុកធ្វើទំនើបកម្មឃ្លាំងអាវុធរបស់ខ្លួន និងប្រើប្រាស់ធនធានអាវុធ ដែលបានស្តុកទុកបន្ថែមទៀត។
លោកស្រី ស៊ូស៊ី ស្នាយឌឺ (Susi Snyder) នាយកកម្មវិធីរបស់ ICAN និងជាអ្នកនិពន្ធរួមនៃរបាយការណ៍ចុងក្រោយនេះ បានថ្លែងថា ការបង្កើនទំហំដ៏សម្បើមនេះ រួមផ្សំជាមួយនឹងការភ័យខ្លាចថា បច្ចេកវិទ្យាបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) អាចបង្កើនហានិភ័យការប្រើប្រាស់អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ គឺជារឿងដ៏គ្រោះថ្នាក់ និងគួរឱ្យព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំង ដោយលោកស្រីបានបន្ថែមប្រាប់ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន AFP ថា «បើនិយាយឱ្យត្រង់ទៅ ខ្ញុំមានការភ័យខ្លាចខ្លាំងណាស់»។
របាយការណ៍ ICAN បានបង្ហាញថា ប្រទេសមានអាវុធនុយក្លេអ៊ែរទាំងអស់ រួមមាន ចក្រភពអង់គ្លេស បារាំង ឥណ្ឌា អ៊ីស្រាអែល កូរ៉េខាងជើង និងប៉ាគីស្ថានផងនោះ កំពុងបង្កើនការវិនិយោគលើឃ្លាំងអាវុធរៀងខ្លួន។ ប្រទេសទាំង ៩ ដែលមានអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ បានចំណាយលុយបូកបញ្ចូលជិត ១៧ ពាន់លានដុល្លារបន្ថែមទៀត កាលពីឆ្នាំមុន បើធៀបទៅនឹងឆ្នាំ ២០២៤ លើអាវុធប្រល័យលោកនេះ។
ICAN បានឱ្យដឹងថា សហរដ្ឋអាមេរិកបានចំណាយច្រើនជាងប្រទេសដទៃទៀតទាំងអស់បូកបញ្ចូលគ្នា ដោយចាយអស់ ៦៩,២ ពាន់លានដុល្លារលើអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ កាលពីឆ្នាំ ២០២៥ កើនឡើងពី ១២,៤ ពាន់លានដុល្លារ កាលពីឆ្នាំ ២០២៤។ តាមពីក្រោយដោយប្រទេសចិន ដែលត្រូវបានប៉ាន់ប្រមាណថាមានចំនួន ១៣,៥ ពាន់លានដុល្លារ កាលពីឆ្នាំ ២០២៥ បន្ទាប់មកគឺចក្រភពអង់គ្លេសចំនួន ១២,៦ ពាន់លានដុល្លារ និងរុស្ស៊ីចំនួន ៩,៥ ពាន់លានដុល្លារ។ របាយការណ៍បានសន្និដ្ឋានថា នៅក្នុងរយៈពេល៥ឆ្នាំកន្លងមកនេះ ប្រទេសទាំង ៩ ដែលមានអាវុធនុយក្លេអ៊ែរបានចាយប្រាក់អស់ជាង ៤៧០ ពាន់លានដុល្លារលើឃ្លាំងអាវុធរបស់ខ្លួន៕
ចែករំលែកព័តមាននេះ