ខេត្តកំពត ៖ សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានមានប្រសាសន៍ថា កាលពីថ្ងៃទី៤ មីនា ឆ្នាំ២០១១ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសឥណ្ឌូណេស៊ីបានផ្ញើសំបុត្រមករដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសកម្ពុជា រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសថៃ និងបញ្ជូនទៅរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាស៊ានទាំងអស់ហើយ គ្មានអីអាថ៌កំបាំងទៀតទេ ។
សម្តេចតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានមានប្រសាសន៍បែបនេះកាលពីព្រឹកថ្ងៃទី៥ មីនា ឆ្នាំ២០១១ ក្នុងឱកាសដែលសម្តេច និងលោកជំទាវបណ្ឌិតអញ្ជើញជាអធិបតីដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ក្នុងពិធីសំណេះសំណាលសួរសុខទុក្ខយោធិនពិការ និងសម្ពោធវិទ្យាល័យ ប៊ុន រ៉ានី ហ៊ុន សែន កោះស្លា ដែលមានពីរជាន់ ១២បន្ទប់ និងអគារសម្ភពមួយខ្នងនៅក្នុងភូមិអភិវឌ្ឍន៍យោធិនពិការកោះស្លាស្រុកឈូក ខេត្តកំពត ។
សម្តេចេតជោនាយករដ្ឋមន្ត្រីមានប្រសាសន៍បន្តថា ក្នុងលិខិតនោះគឺបញ្ជាក់ថា កម្ពុជាបានទទួលយកទាំងស្រុងថែមទាំងបញ្ជាក់ពីចំណុចនៃតំបន់ត្រូវសង្កេតការណ៍ និងពេលវេលា។ ចំណុចសង្កេតការណ៍មាន១៤កន្លែង និងពេលវេលាសម្រាប់សង្កេតការណ៍មាន១២ខែ ។ កម្ពុជា បើក ច្រកបន្ថែមទៀត ពេលវេលាអាចត្រូវបន្តសម្រាប់សង្កេតការណ៍ ទីកន្លែងអាចនឹងត្រូវបន្ថែមទៀត ។ លោករដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសឥណ្ឌូណេស៊ី បញ្ជាក់ថា លោកមានការយល់ដឹងថា ភាគីថៃមិនជំទាស់ទេ ប៉ុន្តែកំពុងពិចារណា…។
សម្តេចតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រីបញ្ជាក់ទៀតថា ខាងឥណ្ឌូណេស៊ី កំពុងរៀបចំឱ្យមានគណៈកម្មការព្រំដែនទូទៅ និងគណៈកម្មការបោះបង្គោលព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃនៅឯទីក្រុងហ្សាការតា។ តែភាគីថៃវិញនៅតែនិយាយទ្វេភាគីៗ ។
សម្តេចមានប្រសាសន៍ថា ទ្វេភាគីក៏ទ្វេទៅ ព្រោះទីបំផុតវាគង់តែសម្រេចទ្វេភាគីហ្នឹងទេ ។ ប៉ុន្តែតើអ្នកដែលកោះហៅឱ្យទៅប្រជុំហ្នឹងឈ្មោះអី? ទន្ទឹមនេះសម្តេចតេជោព្រមានថា នែ កុំចរចាបិទទ្វារគំរាមអត់ទេណា…? អត់បានទេ ទៅហ្សាការតាទាំងអស់គ្នា ឥណ្ឌូណេស៊ីកំណត់ពេលទៅ រដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិ និងរដ្ឋមន្ត្រីការពារជាតិទៅប្រជុំ ប្រធានគណៈកម្មការព្រំដែន និងប្រធានគណៈកម្មការព្រំដែនទៅប្រជុំនៅទីនោះ ហើយឥណ្ឌូណេស៊ីធ្វើម្ចាស់ផ្ទះ និងធ្វើជាអាជ្ញាកណ្តាល ។
សម្តេចតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រីមានប្រសាសន៍ថា ថៃខ្លួនឯងជាអ្នកប្រកាសទទួលយកអ្នកសង្កេតការណ៍ឥណ្ឌូណេសីុ ដល់កម្ពុជាស្វាគមន៍ថៃបែរជាថា កំពុងពិចារណាម្តង ហើយប្រដៅគេឱ្យទទួលយកទៀត ។ សម្តេចសង្កត់ថា ខ្ញុំមិនចង់ឃើញសង្គ្រាមទេ នេះគឺជាលទ្ធផលនៃសង្គ្រាម ហើយខ្លួនខ្ញុំក៏ជាលទ្ធផលនៃសង្គ្រាមដែរ តើខ្ញុំចង់ពិការ ឬអ្វី…?
ខ្យល់ថ្មីបោកបក់ទៅលើជំលោះប្រដាប់អាវុធរវាងថៃ-កម្ពុជា ការចូលរួមរបស់ភាគីទីបី។ នេះគឺជាការកត់សំគាល់ក្នុងទស្សនវិភាគរបស់លោកសាស្ត្រាចារ្យ ប៉ែន ងឿន ទីប្រឹក្សាជាន់ខ្ពស់ និងជាសមាជិកនៃគណៈកម្មាធិការសិក្សានៃសាកលវិទ្យាល័យបញ្ញាសាស្ត្រ ។
លោកបានឆ្លុះបញ្ចាំងឱ្យឃើញថា ជំលោះរវាងថៃ-កម្ពុជា ដែលបង្កឡើងដោយសកម្មភាពឈ្លានពានរបស់ថៃម្តងហើយម្តងទៀត បានក្លាយទៅជាបញ្ហាអន្តរជាតិចាប់តាំងពីជំនួបក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិនៅក្នុងទីក្រុងញូវយ៉ក កាលពីថ្ងៃទី១៤ កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១១ ហើយបន្ទាប់មកមានការប្រឹងប្រែងជួយសម្រុះសម្រួលពីសំណាក់ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី ដែលបច្ចុប្បន្នជាប្រធានសមាគមអាស៊ាននៅក្នុងកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាស៊ាន កាលពីថ្ងៃទី២២ កុម្ភៈ។ ចេញពីក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិនៅក្នុងទីក្រុងញូវយ៉ក ឆ្លងកាត់មហាសមុទ្រអាត្លង់ទិច ទៅដល់សហភាពអឺរ៉ុប សភាអឺរ៉ុបបានថ្កោលទោសចំពោះការវាយប្រហារដ៏ធ្ងន់ធ្ងរដែលកើតឡើងកាលពីថ្ងៃទី៤ ដល់ថ្ងៃទី៧ កុម្ភៈ ព្រមទាំងស្វាគមន៍ចំពោះកិច្ចប្រឹងប្រែងទាំងឡាយរបស់រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសឥណ្ឌូនេស៊ី Marty Natalewaga ដែលបានសម្របសម្រួលឲ្យមានជំនួបរវាងរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាស៊ានទាំងដប់ បើទោះបីជាមានការបដិសេធពីមុនមករបស់នាយករដ្ឋមន្រ្តី អាភីស៊ីត វាចាជីវ៉ា ចំពោះគំនិតនៃការចូលរួមរបស់អាស៊ានក្នុងការដោះស្រាយជំលោះនេះក៏ដោយ។
លទ្ធផលកិច្ចប្រជុំទីក្រុងហ្សាការតានោះ គឺកម្ពុជា និងថៃបានយល់ព្រមអនុញ្ញាតឱ្យជនស៊ីវិលឥណ្ឌូនេស៊ី និងកងទ័ពមិនប្រដាប់ដោយអាវុធបំពេញមុខងារជាអ្នកសង្កេតការណ៍ក្នុងតំបន់ខ្សែព្រំដែនដែលកងអង្គភាពកងទ័ពប្រដាប់អាវុធកម្ពុជា និងកងអង្គភាពកងទ័ពប្រដាប់អាវុធថៃកំពុងឈរជើង។ វាគួរឱ្យកត់សំគាល់ដែរថា ជំហររបស់កម្ពុជាត្រូវបានបញ្ជាក់ដោយសម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាថា នៅក្នុងខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនរបស់ភាគីកម្ពុជា អ្នកសង្កេតការណ៍ឥណ្ឌូនេស៊ីមានសេរីភាពពេញលេញក្នុងការចេញចូល គឺមានន័យថា ពួកគាត់ចង់ទៅកន្លែងណាក៏បាន ពេលណាក៏បាន ហើយពួកគាត់ចង់មើលអ្វីក៏បានឱ្យតែពួកគាត់ចង់មើល។
ដូចគ្នានេះដែរ សហគមន៍អន្តរជាតិរួមមាន ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិសមាគមអាស៊ាន និងសហភាពអឺរ៉ុបបានភ្ញាក់ស្រឡាំងកាំងដោយឮថា រហូតមកដល់ថៃ្ងទី១ មីនា ឆ្នាំ២០១១ «ថៃនៅមិនទាន់មានផែនការច្បាស់លាស់ថា នៅពេលណានឹងអនុញ្ញាត្តឲ្យអ្នកសង្កេតការណ៍ចូល» ដូចបានចុះផ្សាយដោយកាសែតដឺណេហ្សិន កាលពីថ្ងៃទី១ មីនា ឆ្នាំ២០១១ ក្រោមចំណងជើងថា ថៃធ្វើឲ្យអាក់ខានដល់អ្នកទស្សនាប្រាសាទ។ កាសែតដដែលនេះ បានរាយការណ៍ផងដែរថា មេបញ្ជាការយោធា លោក Prayuth Chan-ocha បាននិយាយថា «ថៃនឹងមិនអនុញ្ញាត្តឲ្យអ្នកសង្កេតការណ៍ឥណ្ឌូនេស៊ី មានការចេញចូលដោយសេរីទៅកាន់តំបន់ព្រំដែនមានជម្លោះក្បែរប្រាសាទព្រះវិហារទេ» ហើយថា រដ្ឋមន្រ្តីការពារជាតិ និងរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសថៃ «រហូតមកដល់ពេលនេះ មិនទាន់បានស្រុះស្រួលគ្នាអំពីតួនាទីរបស់អ្នកសង្កេតការណ៍ទៀតផង»។ គ្មានអ្វីគួរឲ្យសង្ស័យនៅក្នុងចិត្តរបស់សហគមន៍អន្តរជាតិទេថា ថៃបានប៉ុនប៉ងធ្វើឲ្យអាក់ខានដល់ការរៀបចំបែបបទការងាររបស់អ្នកសង្កេតការណ៍ឥណ្ឌូនេស៊ី ដែលនឹងត្រូវបានបញ្ជូនទៅកាន់ប្រទេសថៃ និងកម្ពុជា ដោយរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសឥណ្ឌូនេស៊ី Marty Natalegawa ដែលជាប្រធានសមាគមអាស៊ានបច្ចុប្បន្នខណៈដែលកម្ពុជាបានឆ្លើយតបយ៉ាងវិជ្ជមាន។
នៅក្នុងអត្ថបទមួយចេញផ្សាយដោយការសែតដឺណេហ្សិន កាលពីថ្ងៃទី១ មីនា ឆ្នាំ២០១១ ក្រោមចំណងជើងថា «ជម្លោះព្រំដែនអាចជាឱកាសមួយដើម្បីកំណត់ឡើងវិញនូវសមត្ថភាព និងតួនាទីសមាគមអាស៊ាន» លោក Alexander Mohr ជំនាញការផ្នែកទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ និងជាដៃគូរទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិនៅឯក្រុមហ៊ុនទំនាក់ទំនងជាមួយរដ្ឋាភិបាលអឺរ៉ុប Alber & Geiger ក្នុងទីក្រុងប្រ៊ុចសែល ហើយ ជាអតីតអ្នកធ្វើបឋកថាស្តីពីទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិនៅឯសកលវិទ្យាល័យរបស់បារាំងឈ្មោះ«វិទ្យាស្ថានសិក្សានយោបាយក្រុងប៉ារីស» ប្រទេសបារាំងបានសន្និដ្ឋានថា «ការចូលពាក់ព័ន្ធពីភាគីទីបីអាចជាសក្តានុពលដ៏ធំក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហារវាងប្រទេសទាំងពីរ ហើយក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះ កំណត់ឡើងវិញនូវសមត្ថភាព និងតួនាទីរបស់សមាគមអាស៊ាននៅក្នុងតំបន់សម្រាប់រយៈពេលវែង»។
ជាការពិតណាស់ នៅពេលមនុស្សជាច្រើនមកពីក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិផង សមាគមអាស៊ានផង និងសហភាពអឺរ៉ុបផង រហូតដល់បុគ្គលឯកជនអន្តរជាតិបានដឹងពីឬសគល់នៃជម្លោះរវាងថៃនិងកម្ពុជា ដូចដែលសម្តេចតេជោ ហ៊ុន សែន បានមានប្រសាសន៍ប្រកបដោយគតិបណ្ឌិតថា «យើងកំពុងធ្វើដំណើរចេញពីទីងងឹត ហើយយើងកំពុងតែមកដល់ទីភ្លឺ» ដំណោះស្រាយជម្លោះរវាងថៃ និងកម្ពុជា ត្រូវការការពាក់ព័ន្ធពីភាគីទីបីជាចាំបាច់មិនអាចខានបានឡើយ។ នៅពេលដែលយើងកំពុងនិយាយ ដំណើរការនេះកំពុងតែបោះជំហានទៅមុខ។
មេដឹកនាំ និងសមាជិករដ្ឋាភិបាលថៃ គឺជាមនុស្សមានល្បិចកលពិសពុល និងរអិលដូចអន្ទង់។ ឥឡូវវាយឺតពេលពេកហើយសម្រាប់ ពួកគេក្នុងការធ្វើឲ្យអាក់ខានដល់ដំណើរការពាក់ព័ន្ធពីភាគីទីបី។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ពួកគេនឹងព្យាយាម។ ជម្រើសដ៏ល្អបំផុតសម្រាប់ពួកគេ គឺកាត់បន្ថយការខាតបង់ឲ្យនៅកម្រិតអប្បបរមា៕
ចែករំលែកព័តមាននេះ