កម្ពុជាគេចមិនផុតពីវិបត្ដិសេដ្ឋកិច្ចដោយសារពឹងផ្អែកលើមូលធនខាងក្រៅ
ដោយ ៖ អប្សរា
ថ្ងៃសុក្រ ទី២ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១០ ម៉ោង ១៤:២១
រាជធានីភ្នំពេញ ៖ វេទិកានៃអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលស្ដីពីកម្ពុជាបានសហការ ជាមួយសមាគមសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា រៀបចំបើកសិក្ខាសាលាស្ដីពីផលប៉ះពាល់នៃវិបត្ដិសេដ្ឋកិច្ច ទៅលើជនក្រីក្រ និងគោលនយោបាយឆ្លើយតបជាយុទ្ធសាស្ដ្រ កាលពីថ្ងៃទី១ កក្កដា នៅសណ្ឋាគារអ៊ីមភើរៀ ដោយមានសិក្ខាកាម ចូលរួមចំនួនជាង១០០នាក់ មកពីបណ្ដាអង្គការជាដៃគូ និងស្ថាប័នរដ្ឋពាក់ព័ន្ធមួយចំនួនទៀត។ លោកឈិត សំអាត នាយកប្រតិបត្ដិវេទិកានៃអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលស្ដីពីកម្ពុជាបានថ្លែងថា ការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចសាកលដែលបានចាប់ផ្ដើមដំបូងនៅសហរដ្ឋអាមេរិកចុងឆ្នាំ២០០៨ និងបានប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាដែលជាហេតុនាំឱ្យមានការ ធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចកាលពីឆ្នាំមុន ។ មូលហេតុចំបងដែលបណ្ដាលឱ្យប្រទេសកម្ពុជាមិនអាច គេចផុតពីវិបត្ដិនេះ គឺដោយសារតែមូលដ្ឋានគ្រឹះសេដ្ឋកិច្ចសំខាន់របស់ប្រទេសនេះពឹងផ្អែកស្ទើរតែទាំងស្រុងលើតំរូវការទីផ្សារ និង មូលធនពីក្រៅប្រទេស ។ ក្នុងរយៈពេលដ៏ខ្លីនេះ វិស័យបង្គោលរបស់សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាដែលរងផលប៉ះពាល់រួមមាន វិស័យកាត់ដេរ វិស័យសំណង់ និងទីផ្សារអចលនទ្រព្យ ទេសចរណ៍ និងកសិកម្ម ពិសេសកៅស៊ូ និងដំឡូងមី ។
ទោះបីជាមានសញានៃការងើបឡើង វិញរបស់សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកក៏ដោយ ក៏សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាហាក់បីដូចជាមិនទាន់ងើប ឡើងភ្លាមៗត្រឡប់ទៅរកភាពដើមវិញដូច ក្នុងអំឡុងពេលមិនទាន់មានវិបត្ដិនោះដែរ ។ នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំនៃវេទិកាកិច្ចសហប្រតិបត្ដិការអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជាលើកទី៣កន្លងទៅថ្មីៗនេះ ការងើបឡើងវិញនៃសេដ្ឋកិច្ចសាកល ត្រូវបានគេទទួលស្គាល់ថា មានភាពយឺតយ៉ាវជាងការងើបឡើងពីវិបត្ដិអតីតកាល ព្រមទាំងហានិភ័យ និងឧបសគ្គជាច្រើននៅជា កត្ដាប្រឈមនៅឡើយ ។ តាមរយៈតឹកតាង ទាំងនេះ ខ្ញុំមានជំនឿថា ផលប៉ះពាល់ទាំងឡាយដែលបណ្ដាលមកពីការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចលើក្រុមគ្រួសារ និងសហគមន៍នៅកម្ពុជា នៅតែជាបញ្ហាសំខាន់សំរាប់កិច្ចពិភាក្សា ព្រមជាមួយនឹងតំរូវការឱ្យមាននូវគោលនយោបាយឆ្លើយតបដ៏មានប្រសិទ្ធភាពនិង រឹងមាំរយៈពេលខ្លី និងវែងពីរាជរដ្ឋាភិបាល ដោយមានការគាំទ្រពីសំណាក់ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍។
នៅខែកក្កដា ឆ្នាំ២០០៩ ដោយមានការព្រួយបារម្ភពីផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានលើ ជីវភាពរបស់ប្រជាជនក្រីក្រ និងជនងាយរងគ្រោះនៅកម្ពុជា វេទិកានៃអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល ស្ដីពីកម្ពុជា សហការជាមួយសមាគមសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា និងសមាជិកបណ្ដាញអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចបានរៀបចំវេទិកាសាធារណៈមួយស្ដីពី“ផលប៉ះពាល់នៃការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ច និងតម្រូវការឆ្លើយតប គោលនយោបាយ” ដើម្បីធ្វើការពិភាក្សាអំពី ផលប៉ះពាល់នៃការធ្លាក់ចុះនេះលើប្រជាជនក្រីក្រ ជាពិសេសលើកម្មកររោងចក្រកាត់ដេរ និងកសិករខ្នាតតូច ។ តាមរយៈសិក្ខាសាលានេះ វេទិកាអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលស្ដីពីកម្ពុជា និងអង្គការអុកហ្វាម បានសហការក្នុងភាពជាដៃគូជាមួយសមាគមសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ដើម្បីធ្វើការអង្កេតលើផលប៉ះពាល់នៃការ ធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចលើគ្រួសារនិងសហគមន៍ ។
ការសិក្សាស្រាវជ្រាវនេះ គឺជាការបំពេញបន្ថែមទៅលើការសិក្សាស្រាវជ្រាវផ្សេង ទៀតដែលត្រូវបានធ្វើឡើងដោយអង្គការ ពលកម្មអន្ដរជាតិ(ILO) វិទ្យាស្ថានបណ្ដុះបណ្ដាល និងស្រាវជ្រាវដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ កម្ពុជា(CDRI)កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍របស់អង្គ ការសហប្រជាជាតិប្រចាំនៅកម្ពុជា (UNDP Cambodia) ធនាគារពិភពលោក (World Bank) និងវិទ្យាស្ថានផ្សេងៗទៀត ដែលផ្ដោតសំខាន់ភាគច្រើនលើផលប៉ះពាល់មក លើស្ថានភាពម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ចជាជាងផ្ដោត លើកំរិតមូលដ្ឋាន ។ សមាគមសេដ្ឋកិច្ច កម្ពុជាបានធ្វើការអង្កេតលើ១០៧០គ្រួសារ ចន្លោះពីថ្ងៃទី១៤ ដល់ថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០០៩ រួមជាមួយនឹងការធ្វើបទសំភាសន៍ ជាមួយនឹងស្ដ្រី និងអ្នកផ្ដល់ព័ត៌មានសំខាន់ៗ ដទៃទៀត នៅក្នុងភូមិចំនួន១៥ នៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា និងបានរកឃើញការលំបាក ផ្សេងៗដែលគ្រួសារទាំងនោះបានជួបប្រទះ នៅសហគមន៍ ។ គួរកត់សំគាល់ថា ក្នុងចំណោមភូមិចំនួន១៥មានភូមិចំនួន១៤ ត្រូវបានធ្វើអង្កេតផងដែរ កាលពីឆ្នាំ២០០៨ កន្លងទៅក្នុងគោលបំណងវាយតម្លៃផល ប៉ះពាល់នៃការឡើងថ្លៃម្ហូបអាហារទៅលើ គ្រួសារនៅខែមិថុនា ឆ្នាំ២០០៨ ។
របកគំហើញពីការធ្វើអង្កេតនេះ និងការសិក្សា ផ្សេងៗទៀតនឹងត្រូវបានបង្ហាញនៅថ្ងៃនេះ និងពិភាក្សាស៊ីជំរៅនៅក្នុងកិច្ចពិភាក្សាទាំង ពីរវគ្គនៃសិក្ខាសាលាថ្ងៃនេះ ។ វេទិកាអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលស្ដីពី កម្ពុជា សហការជាមួយសមាគមសេដ្ឋកិច្ច កម្ពុជា បានរៀបចំសិក្ខាសាលានេះឡើងក្នុង គោលបំណងពីរធំៗគឺទី១ បង្កលក្ខណៈឱ្យ មានឱកាសដល់ស្ថាប័នផ្សេងៗដែលបានធ្វើការសិក្សាស្រាវជ្រាវពាក់ព័ន្ធនឹងផលប៉ះពាល់ នៃការធ្លាក់ចុះសេដ្ឋកិច្ចដើម្បីឱ្យស្ថាប័នទាំង នេះអាចចែករំលែកលទ្ធផលនៃការស្រាវ ជ្រាវជាមួយនឹងលទ្ធផលដែលធ្វើការសិក្សា ស្រាវជ្រាវដោយសមាគមសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ព្រមទាំងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធដទៃទៀតរបស់រាជ រដ្ឋាភិបាល ដើម្បីចែករំលែកអំពីវឌ្ឍនភាព របស់ខ្លួនចំពោះការឆ្លើយតបទៅនឹងផលប៉ះ ពាល់លើប្រជាជនក្រីក្រ និងក្រុមជនដែល ងាយរងគ្រោះ និងទី២ គឺសិក្ខាសាលានេះនឹង ត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាកិច្ចពិភាក្សាលើបញ្ហា ដែលនៅតែបន្ដមាននៅឡើយ ដែលទាំងអ្នក ស្រាវជ្រាវ និងសហគមន៍នៃអង្គការមិនមែន រដ្ឋាភិបាលជឿជាក់ថា នៅតែត្រូវការឱ្យមាន នូវគោលនយោបាយឆ្លើយតបជាយុទ្ធសាស្ដ្រ ពីសំណាក់រាជរដ្ឋាភិបាល និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ ៕
